Measuring the Environmental Performance of Countries by CODAS and TOPSIS Methods: G7 Group Countries Example
Öz
Ülkelerin Çevre Performanslarının CODAS ve TOPSIS Yöntemleri ile Ölçülmesi: G7 Grubu Ülkeleri Örneği
Ülkeler, çevre performanslarının farkındalığıyla çevre performanslarını geliştirecek stratejiler ve politikalar sağlayabilmektedir. Böylelikle ülkeler, çevre performanslarını artırarak kendi ekonomik gelişimlerine katkıda bulunabilmektedir. Dolayısıyla ülkelerin çevre performanslarının ölçülmesi büyük önem arz etmektedir. Çevresel Performans Endeksi (EPI) ülkelerin çevre performansları ölçülebilmektedir. EPI, çevresel sağlık ve ekosistem canlılığı olma üzere iki faktörden oluşmaktadır. Faktörleri çevre koruma bileşenleri, çevre koruma bileşenlerini ise çevre koruma değişkenleri oluşturmaktadır. Bu kapsamda araştırmanın iki amacı bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, G7 grubu ülkelerinin en son ve güncel olan 2018 yılı için çevre performanslarını EPI bileşenlerine ait değerler üzerinden CODAS ve TOPSIS çok kriterli karar verme yöntemleri (ÇKKV) ile ölçmektir. İkincisi ise ülkelerin EPI değerlerinin en çok hangi ÇKKV yöntemi ile açıklanabileceğinin tespitini yapmaktır. Bulgulara göre, CODAS yöntemi ile ülkelerin çevre performanslarının sıralaması İngiltere, Fransa Japonya, Almanya, Kanada, İtalya ve ABD olarak belirlenmiştir. TOPSIS yöntemine göre ise bu sıralama İngiltere, Fransa, Almanya, Japonya, Kanada, İtalya ve ABD olarak tespit edilmiştir. Diğer bir bulguya göre ülkelerin EPI değerleri ile CODAS ve TOPSIS yöntemleri ile ölçülen değerler arasında anlamlı, pozitif yönlü ve çok yüksek ilişki olduğu görülmüştür. Bu sonuca göre, EPI’nin her iki yöntemle açıklanabileceği değerlendirilmiştir. Ayrıca araştırma kapsamında EPI’nın TOPSIS değerleri arasındaki ilişki değeri, CODAS yönteminden fazla olduğu için EPI CODAS yöntemine kıyasla TOPSIS yöntemi ile daha iyi açıklanabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Literatürde ülkelerin çevre performanlarını CODAS ve TOPSIS yöntemi ile ölçen bir araştırmaya rastlanılmaması açısından araştırma sonucu elde edilen bulgular gelecek çalışmalar için veri seti niteliği kazandığından dolayı söz konusu araştırmanın literatüre katkı sağladığı değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler Çevre performansı, Çevresel Performans Endeksi, CODAS, TOPSIS
Abstract
With the awareness of their environmental performance, countries can provide strategies and policies to improve their environmental performance. Thus, countries can contribute to their own economic development by increasing their environmental performance. Therefore, measuring the environmental performance of countries is of great importance. Environmental performance of countries can be measured by the Environmental Performance Index (EPI). EPI consists of two factors, environmental health and ecosystem vitality. Its factors are environmental protection components, and environmental protection components are environmental protection variables. In this context, the research has two purposes. The first of these,To measure the latest and up-to-date environmental performances of the G7 group countries for 2018, using CODAS and TOPSIS multi-criteria decision-making methods (MCDM) over the values of EPI components. The second is to determine which MCDM method can be used to explain the EPI values of countries the most. According to the findings, the ranking of countries' environmental performance with the CODAS method was determined as England, France, Japan, Germany, Canada, Italy and the USA. According to the TOPSIS method, this ranking was determined as England, France, Germany, Japan, Canada, Italy and the USA. According to another finding, it has been observed that there is a significant, positive and very high relationship between the EPI values of the countries and the values measured by the CODAS and TOPSIS methods. According to this result, it was evaluated that EPI can be explained by both methods. In addition, it has been concluded that the correlation value between TOPSIS values of EPI within the scope of the research is higher than the CODAS method, so it can be explained better with the TOPSIS method compared to the EPI CODAS method. In the literature, in order not to find a study measuring the environmental performance of countries with CODAS and TOPSIS methods, it was evaluated that the study in question contributed to the literature, since the findings obtained as a result of the research became a data set for future studies.
Keywords Environmental Performance, Environmental Performance Index, CODAS, TOPSIS