Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

Examining the Approaches of Social Studies Students Towards Cultural Elements in Turkish History

Cilt 8 Sayı 52 kapak

Abstract

Social studies is a field of study that involves several sub-disciplines of the social sciences and values education. As in the rest of the world, in Turkey, material, spiritual and cultural elements and sensitivities, and esteemed role models are transmitted from generation to generation. This research has importance in terms of identifying the extent to which students in education process learned about Turkish history, culture, values and concepts because it is very important for education to raise sensitive generations to be able to strengthen students' bond with past, to raise their awareness about the material and spiritual richness of their culture and to transmit this heritage in a positive way. The aim of this study is to determine students' knowledge about Turkish history and reveal their current situation. This research aims to understand the approaches of social studies students at normal secondary school, imam-hatip secondary school, private secondary school about cultural elements in Turkish history. It was carried out with 368 secondary school students in Avcılar, Bağcılar, Esenler, Kagithane, Ümraniye, Kartal, Pendik, Küçük Çekmece and Zeytinburnu districts of Istanbul province to determine their knowledge levels about the figures, written culture and concepts of Turkish history by gender. The students were asked what they knew about Turkish historical figures. In this research, the national and spiritual achievement of the Imam-Hatip secondary school students may be due to the frequency of their cultural lessons, which did not vary by gender.

Keywords Social studies, history, Turkish history, Turkish culture

Öz

Sosyal Bilgiler Dersi Öğrencilerinin Türk Tarihi Kültür Ögelerine Yönelik Yaklaşımlarının İncelenmesi

Sosyal bilgiler, sosyal bilimlere ait disiplinlerin bir potada eritilmesi sonucu oluşturulmuş bir çalışma alanı olarak aynı zamanda değerler eğitiminin verildiği bir derstir. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de maddi, manevi, kültürel ögeler, kazandırılması hedeflenen hassasiyetler ve kıymet verilen model şahsiyetler gelecek nesillere eğitim öğretim aracılığıyla sunulmaktadır. Bu araştırma, eğitim-öğretim süreçlerinden geçen öğrencilerin Türk tarihini, kültürünü, değerlerini ve kavramlarını ne seviyede kazandıklarının tespiti açısından önem arz etmektedir. Dolayısıyla, öğrencilerin geçmişiyle bağının güçlendirilmesi, sahip olduğu kültürün maddi ve manevi zenginliklerine yönelik farkındalığın sağlanması ve gelecek nesillere de aynı zenginliklerin sağlıklı bir şekilde aktarılması için hassasiyet sahibi nesillerin yetiştirilmesi eğitim-öğretim süreçleri açısından çok önemlidir. Bu çalışmayla, öğrencilerin Türk tarihi hakkındaki bilgi seviyelerinin araştırılması ve içinde bulundukları durumun ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu araştırma, farklı ortaokul kategorisindeki (normal ortaokul, imam-hatip ortaokulu, özel ortaokul) sosyal bilgiler dersi öğrencilerinin Türk tarihi kültür ögelerine yönelik algılarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu çalışma; İstanbul iline bağlı Avcılar, Bağcılar, Esenler, Kâğıthane, Ümraniye, Kartal, Pendik, Küçük Çekmece ve Zeytinburnu ilçelerinde eğitim-öğretime devam eden 368 ortaokul öğrencisi ile yapılmış, araştırmayla öğrencilerin Türk tarihine ait şahsiyetler, yazılı kültür ögeleri ve Türk tarihi kavramları hakkındaki bilgi seviyeleri incelenmiştir. Bu araştırma çerçevesinde genel olarak baktığımızda; imam-hatip ortaokulu öğrencilerinin milli ve manevi ögelere yönelik başarıları onların kültür dersleri noktasında daha yoğun bir eğitime tabi tutulmuş olmalarından kaynaklanıyor olabilir. Ayrıca öğrencilerin bu başarılarının cinsiyet değişkeninden bağımsız olarak onların gerçek akademik performansından kaynaklandığı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler Sosyal Bilgiler, Tarih, Türk Tarihi, Kültürel Ögeler

PDF (Turkish)

References

  1. Ağca, F. (2014). Türkistanlı Bir Bilge: Yusuf Has Hacip. (Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması). Türk Dünyası Kültür Başkenti Ajansı (TDKB), Eskişehir.
  2. Bay, E. vd. (2015). “Kültürler Arası Eğitim Bağlamında Türk Dünyası Vatandaşlığı Ders Programı Geliştirilmesi Projesi”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi 4(1): 86-97. DOI: https://doi.org/10.7884/teke.452
  3. Demircioğlu, İ. H. ve Tokdemir, M. A. (2008). “Değerlerin Oluşturulma Sürecinde Tarih Eğitimi: Amaç, İşlev ve İçerik”. Değerler Eğitimi Dergisi 6(15): 69-88.
  4. Deniz, Ç. (2011). İlköğretim II. Kademe Sosyal Bilgiler Ders Kitaplarında Tarihi Şahsiyetlere Yaklaşım Tarzı. Selçuk Üniversitesi Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi, Konya.
  5. Dilek, D. (2000). “Öğrencilerde Tarih Düşüncesinin Gelişimi: Tarih Derslerinde Öğrenme ve Anlama”. Milli Eğitim 145: 50-54.
  6. Doğramacıoğlu, H. (2011). “Edebî Eserde Tarihin Yeniden Yorumlanması Bağlamında Oflazoğlu Tragedyaları”. Turkish Studies 6(2): 403-412.
  7. Hayit, B. (2004). Türkistan Devletlerinin Milli Mücadeleleri Tarihi. TTK Yayınları, Ankara.
  8. Karasar, N. (2007). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Bilim Kitap Kırtasiye Yayınevi.
  9. Koca, S. (2011). İdeal Bir Türk Hükümdarı ve Başkomutanı Olarak Oğuz Kağan. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Yayınları (1. Baskı), 75-119.
  10. Kösoğlu, N. (1990). Türk Dünyası Tarihi ve Türk Medeniyeti Üzerine Düşünceler. Ötüken Neşriyat, İstanbul.
  11. Lee, P. (2005). Putting Principles into Practice: National Research Council Staff How Students Learn: History, Mathematics, and Science in the Classroom. (Ed: M. S. Donovan and J.D. Bransford), Washington DC: National Academies Press.
  12. MEB (2018). Sosyal Bilgiler Öğretim Programı. Ankara.
  13. Mustafayev, B. (2014). Sovyetler Dönemi Türklerde Tarih Bilinci Ve Sonrasında Ortak Türk Tarih Yazıcılığı Çabaları, I. Uluslararası Türklerde Tarih Bilinci ve Tarih Yazıcılığı Sempozyumu (23-25 Ekim 2014), Zonguldak, Türkiye.
  14. Özçelik, İ. (1996). Tarih Öğretiminde Yöntem ve Teknikler. Ankara: Gazi Büro Kitabevi.
  15. Öztuna, Y. (1989). Türk Tarihinden Yapraklar. İstanbul: M.E. B. Yayınları.
  16. Philips, R. (2003). “History, Citizenship and Identidy”. Teaching history 36(2): 37- 41.
  17. Selçuk, E. K. (2019). “Milliyetçi Muhafazakâr Tarihçilik ve Osman Turan”. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 24, 479-500.
  18. Taflıoğlu, M. S. (2012). “Modern Türk Tarihçiliğinde Türklerin Müslüman Oluşu”. Turan Stratejik Araştırmalar Merkezi Dergisi 4(16).
  19. Uzun, H. (2006). “Tarih Bilim Ve Tarihte Nedensellik, Gazi Üniversitesi”. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 7(1): 1-13.
  20. Yalçıntaş, N. (2007). Türk Birliği. İstanbul: Nokta Yayınları.
  21. Yazıcı, M. (2014). “Değerler ve Toplumsal Yapıda Sosyal Değerlerin Yeri”. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 24(1): 209-223. DOI: https://doi.org/10.18069/fusbed.10221
  22. Wineburg, S. (2000). Making Historical Sense. Knowing, Teachig and Learning History: National and International Perspectives, (Ed: Peter, N. S., Peter, S. and Wineburg, S.) New York.