Vol. 6 No. 30 (2018)

Research Article

The Women Clothing in the Ottoman Palace and an Adaptation to Today’s Clothing Designs

Published 2018-11-30

Cilt 6 Sayı 30 kapak

Öz

Osmanlı Sarayı Kadın Giysileri ve Günümüz Giysi Tasarımına Bir Uyarlama

Kültürün önemli bir göstergesi olan kılık kıyafet Osmanlı kültüründe çok önemli bir yere sahiptir. Sarayda giyilen giysilerinin ihtişamı Osmanlı devletinin gücünü, kudretini ve zenginliğini yansıtmaktadır. Osmanlı sarayında yaşayan kadınlar da giyim ve kuşamlarına son derece önem verir, statülerine göre değişen özelliklerde değerli kumaşlardan dikilmiş giysiler giyerlerdi. Saray kadınlarının giysilerinde daha çok brokar, kadife, çatma, seraser, diba, atlas, canfes, tafta, vala, çuha, sof ve al gibi kumaşlar kullanılmaktaydı. Altın tellerle işlenen kıyafetler, değerli mücevherlerle süslenmekteydi.

Osmanlı sarayında giyilen kadın giysileri günümüz de zaman zaman birçok modacıya ilham kaynağı olmuştur. Bu çalışmada, Osmanlı sarayında kullanılan kadın giysilerinin model, kalıp, desen, kumaş ve süsleme özellikleri incelenerek giysilerin biçim ve karakterini bozmadan çağın teknik imkânlarına uygun olarak günümüze yansıtılması amaçlanmıştır. Bu amaçla Osmanlı kadın giysilerinin genel özelliklerini yansıtan günümüz modasına uygun bir modernize kıyafet tasarlanmıştır.

Anahtar Kelimeler Osmanlı, Saray Kadını, Giysi Tasarımı

Abstract

Clothing, which is an important indicator of the culture, used to have a very important place in the Ottoman culture. The clothes worn in the Ottoman palace used to reflect the power and wealth of the Ottoman Empire. The women in the Ottoman palace used to care their clothing very much and they used to wear dresses sewed from precious and various kinds of fabrik in accordance with their social status. In the clothes of the palace women, different kinds of fabrik were used such as , brocade fabrik, velvet, cracked fabrik, seraser fabrik, deadwood fabric, satin fabrik, canfes, taffeta, vala, balze, and sof fabrik. The clothes used to be emrodiered with golden wires and decorated with precious jewellery.

The women clothes worn in the Ottoman palace have inspired many fashion designers from time to time. In this study it is aimed to search the model, pattern, mold, fabrik and decorative features of the women clothing of the Ottoman palaces, and reflect them in today’s world in accordance with today’s technical possibilities without ruining the form and characteristic of those clothes. For this purpose, a modernised and up to date dress, which reflect the general features of the Ottoman women clothing, has been designed.

Keywords Ottoman, Palace Woman, Clothing Design

PDF (Turkish)

References

  1. Altınay, Hüsniye. ve Yüceer, Halime. Moda ve Tarihi. Ankara: Kadıoğlu Mat. 1992.
  2. Altınay, A. Rıfat. Lâle Devri. Ankara: Başbakanlık Kültür Müsteşarlığı Kültür Yayınları. 1973.
  3. Apak, Melek. Gündüz, Filiz. ve Eray, Fatma. Osmanlı Dönemi Kadın Giyimleri. Ankara: Kültür Yayınları. 1997.
  4. Çelik, Raziye. "Topkapı Sarayı Müzesi’ndeki İç Giyim Örneklerinin İncelenmesi Üzerine Bir Araştırma". Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2013.
  5. Çetin, Hakan. "Kıyafetli Albüm ve Kitaplardaki Osmanlı Kıyafetlerinden Bazı Örnekler". Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1995.
  6. Çağman, Filiz. "Tanzimat’tan önce Selçuk ve Osmanlı Toplumunda Kadınlar–Giyim Kuşam (Katalog)," Çağlar Boyu Anadolu’da Kadın, Kültür Bakanlığı Anıtlar ve Müzeler Genel Müdürlüğü. İstanbul 1993: 203.
  7. Görünür, Lale. Ögel, Semra. "Osmanlı Kaftanları İle Entarilerinin Farkları Ve Kullanılışları". İtü Dergisi Sosyal Bilimler. 3.1. (Aralık. 2006): 59-68
  8. Görünür, Lale. "Sadberk Hanım Müzesi Koleksiyonu’nda On Dokuzuncu Yüzyıl Kadın Kıyafetleri". P Dergisi, 12, İstanbul, 1998: 88- 101.
  9. Hasarlı, Gülden. Ocakoğlu, Nuran. ve Kıcıroğlu, Bahriye. "XVIII. Ve XIX Yy. Osmanlı Sarayı Kadın Giysileri Ve Bir Modernizasyon Çalışması." Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu. Düzce. 2010.
  10. Himam, Dilek. "16. Yüzyıl Giysi Tarihi Yazımı Üzerine: Giysilerde Doğu-Batı Etkileşimi, Egzotizm Ve Güç". Süleymen Demirel Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Sosyal Bilimler Dergisi. 29, (Ağustos, 2013) :91-116
  11. Komşuoğlu, Şükran.ve Diğer. Resim II. Moda Resmi ve Giyim Tarihi. Ankara. (1986).
  12. Koç, Fatma. ve Koca, Emine. "Geleneksel Giysi Tarzlarının Değişimi ve Türk Modasının Oluşumunda İstanbul." 7. Uluslararası Türk Kültürü Kongresi, Ankara. 2009.
  13. Koca, Emine. Koç, Fatma. ve Vural, Tuba. "Kültürlerarası Etkileşimde Giyim Kuşam". 38. Icanas Uluslararası Asya Ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi. Ankara. 2007.
  14. Koca, Emine. Koç, Fatma. "Kıyafetnameler Ve Ralamb’ın Kıyafet Albümü’ndeki 17. Yüzyıl Osmanlı Toplumu Giysi Özelliklerinin İncelenmesi". Turkish Studies- International Periodical For The Languages, Literature And History History Of Turkish Or Turkic Volume 9/11. (2014): 371-394, Ankara. DOI: https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.7557
  15. Muratoğlu, Yurdagül. Türk Giyim Tarihi. Ankara. 1995.
  16. Özcan, Seda. "Topkapı Sarayı Müzesi’nde Bulunan 17. Yüzyıl Padişah Kaftanlarının İncelenmesi". Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. 2009.
  17. Özlük, I. Pınar. "Lale Devri’nde Kadın Giyimi", 21. yy'da Eğitim Ve Toplum. Cilt 1, Sayı 1. 2012.
  18. Öztürk, Hikmet. ve Yazar, Tarık. "Dokuma Ve Motif Özellikleri Açısından Sembolik Değer Olarak Osmanlı Padişah Kaftanları ve Şifreleri". Researcher: Social Science Studies. 5-10, 2017:148- 168 DOI: https://doi.org/10.18301/rss.381
  19. Şahin Yüksel. "19. Yüzyıl Türk Kadın Giyiminde Avrupa Modasının Etkileri Bedenle Yüzleşme". Ethos: Felsefe Ve Toplumsal Bilimlerde Diyaloglar. 9-1, (Ocak, 2016): 106-122
  20. Şahin, Yüksel. "Topkapı Sarayı Müzesinde Bulunan Bir Grup Kaftanın Dikiş Kalıpları ve Anadolu Giysileriyle Benzerlikleri". Folklor Edebiyat Dergisi. Sayı 37, Başkent Matbaası. Ankara. 2004:197- 233.
  21. Tez, Zeki. Tekstil ve Giyim Kuşamın Kültürel Tarihi. İstanbul: Doruk Yayınları. 2009.
  22. Tezcan, Hülya. "Saray Kıyafetlerinin Hazırlanma Süreci ve Halk Giyiminde Sarayın Rolü". XVI. Türk Tarih Kongresi, 2010: 545-551.
  23. Tezcan, Hülya. "Modanın Tarihi Dokümanları". Akdeniz Sanat Hakemli Dergi 4-7. 2012.
  24. Türüt, Seda. XVI.-XVII. Yüzyıl Osmanlı Dönemi Saray Kadın Kıyafetleri ile Halk Kadın Kıyafetlerinin Karşılaştırılması. Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. İstanbul. 2011.