Vol. 5 No. 12 (2017)

Research Article

Collective Action Perception Within the Frame of 15th July Case

Published 2017-05-30

Cilt 5 Sayı 12 kapak

Öz

15 Temmuz Olayı Çerçevesinde Kolektif Eylem Algısı

Bu araştırmanın amacı, 15 Temmuz 2016 olayı sonrası sokağa çıkan ve çıkmayan bireylerin kolektif eylem algılarını karşılaştırmak, bu olaya bakış açıları çerçevesinde sokağa çıkmanın onlarda inşa ettiği anlamı ortaya koymaktır. Araştırmanın çalışma grubunu, 15 Temmuz olayı sonrası yapılan eylemlere katılmış 6, katılmamış 5 olmak üzere toplam 11 kişi oluşturmaktadır. Veri toplama yöntemi olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinin kullanıldığı bu araştırmada verilerin çözümlenmesinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada 15 Temmuz sonrasında yapılan eylemlere katılan ve katılmayan grupların kolektif eylem algıları sosyal kimlik ve kaynak hareketliliği kuramsal yaklaşımlar çerçevesinde ele alınmıştır. Ayrıca politik güven kavramı da irdelenmiştir. Kolektif eylemlere dair duygu ve düşünceler ve yapılan eylemler ile kolektif eylem algısı arasındaki ilişkide katılımcı gruplar arasında görüş ayrılıkları saptanmış olup; bu ayrılıkların eylemlere katılımı etkileyen motivasyon değişkenlerindeki farklı örüntülerin ortaya çıkmasında etkili olmuş olabileceği düşünülmüştür.

Anahtar Kelimeler Kolektif eylem, 15 Temmuz, sosyal kimlik, kaynak hareketliliği, politik güven

Abstract

The purpose of this study is to compare the collective protest perception of people who took the streets protest after 15th July 2016 and the ones who did not and therefore to reveal the meaning built by participation to the protests. Data for this study is gathered from interviews with 11 participants (6 of whom protested and 5 of whom did not after the coup attempt). In this study, interview technique was used as a data collection method and content analysis technique was used for data analysis. During analyses, perceptions of collective action between the participating and non-participating groups in the actions after 15 July were processed within the different frameworks in theoretical approaches which are concept of political trust, social identity and resource mobilization theories. Variations between groups was revealed regarding feelings and thoughts about collective action and the relationship between participating collective action and perceptions of collective action. These variations seemed to influence the emergence of different patterns of motivations for participation.

Keywords Collective action, July 15, social identity, resource mobility, political trust

PDF (Turkish)

References

  1. Çoymak A., Gheorghıu M., Nıens U. ve Lyons E. (2015). Vatandaşlığın psikolojisi ve politik güven. Ö. Dirilen Gümüş, (Ed.), Siyaset Psikolojisi (1) içinde (s. 229-242). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  2. Güler, A., Halıcıoğlu, M. ve Taşğın, S. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma. Ankara: Seçkin Yayıncılık
  3. Hogg, M. ve Vaughan, M. G. (2011). Sosyal psikoloji (2). (İ, Yıldız ve A, Gelmez Çev.). Ankara: Ütopya Yayınevi. (Orijinal çalışma basım tarihi 2005.)
  4. Kayaoğlu, A. (2003). Kitlenin psikolojisi ya da sosyal psikolojinin ‘kitle’si: Kitlede yeni bir anlayışa doğru. Kurgu Dergisi, 20(1), 205-218.
  5. Kışlıoğlu, R. (2010). Kolektif eylem ve gruba bağlanma: Bedavacılık ve vatanseverlik ilişkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  6. Kışlıoğlu, R. ve Uluğ, Ö. (2015). Kolektif eylem. Ö. Dirilen Gümüş, (Ed.), Siyaset Psikolojisi (1) içinde (s. 229-242). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  7. Le Bon, G. (1997). Kitleler psikolojisi. İstanbul: Hayat Yayıncılık. (Orijinal çalışma basım tarihi 1896.)
  8. Miş, N., Gülener, S., Coşkun, İ., Duran H. ve Ayvaz, E. M. (2016). 15 temmuz darbe girişimi toplumsal algı araştırması (1). İstanbul: Turkuvaz Matbaacılık Yayıncılık.
  9. Özkan, K. (2014). Kadınların kolektif yöneliminin yordayıcıları: Kültürel benlik kurguları, kadın kimliği ile özdeşleşme, kadınların sosyal baskınlık yönelimi ve sistemi meşrulaştırma eğilimi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  10. Sönmez, B. (2014). Politik güven: Dindarlık, yetkecilik, sistemi meşrulaştırma ve değerler açısından bir inceleme. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  11. Şentürk, Ü. (2006). Küresel yeni sosyal hareketler ve savaş karşıtlığı. C.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, 30(1), 31-46.
  12. Tavşancıl, E. ve Aslan, E. (2001). İçerik analizi ve uygulama örnekleri. İstanbul: Epsilon Yayınları.
  13. Yanık, C. ve Öztürk, M. (2014). Toplumsal hareketlerin dönüşümü üzerine bir değerlendirme. Mukaddime, 5(1), 45-63. DOI: https://doi.org/10.19059/mukaddime.03703
  14. Yardımlı, A. (2015). Kolektif eylem kavramı üzerine. Inmagazine, (2). 3 Kasım 2016, https://www.joomag.com/magazine/inmagazine-say%C4%B1-2-nisan-may%C4%B1s-haziran/0617431001441270452?page=62
  15. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  16. Yörür, F. (15 Ağustos 2016). Darbe girişimi sonrası sokak hareketlerinin anatomisi. Bbc Türkçe, 10 Şubat 2017, http://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-37035442.
  17. Wright, S. C., Taylor, D. M. ve Moghaddam, F. M. (1990). Responding to membership in a disadvantaged group: From acceptance to collective protest. Journal of Personality and Social Psychology, 58(6), 994-1003. DOI: https://doi.org/10.1037/0022-3514.58.6.994