Çocuklara Yönelik Tasarlanan Ürün Ambalajlarında Bilinçaltı Mesaj ve Etik Dışı İllüstrasyonlar

Tüketici ve ürün arasında köprü vazifesi gören kitle iletişim mecralarında, farklı türlerde hazırlanan reklamlar; kişileri, kendi iradesi dâhilinde değil, reklam sahibinin empoze ettiği bilinçle tüketici olarak konumlandırmaktadır. Bu konumlandırma için en etkili yöntem olarak algıları açık olan çocuk tüketicilerin duygularına hitap edecek çeşitli illüstrasyonlardır. Bazen ürün reyonlarında sadece satışı hedefleyen ve içindeki ürünü doğrudan temsil etmeyen illüstrasyonlarla desteklenmiş ambalajlarla karşılaşabilmekteyiz. Bu amaçla konu öncelikli olarak teorik açıdan irdelenmiş, ardından ambalaj tasarımlarındaki bilinçaltı mesajlar ve etik olmayan illüstrasyon kullanımları incelenmiştir. Çalışmanın sonunda, yerli ve yabancı birçok markanın ambalajında yer alan illüstrasyonlar incelendiğinde; ambalaj içeriği ile alakası olmadığı ve ürünü yansıtmadığı, yalnızca tüketicinin ürünü satın alması için ikna etme kaygısı taşıdığı ve çocuk tüketicilerin olumsuz etkilenmelerini sağlayacak örtülü mesajlara yer verildiği görülmüştür. Bu araştırma, tasarım öğrencilerinin çalışmalarında, yanıltıcı ve olumsuz iletilerden uzak durmaları ve etik ihlalleri konusuna hassas yaklaşmaları, ebeveyn tüketicilerin ise çocuklarının maruz kaldığı etik dışı iletiler hakkında farkındalık düzeylerinin artırılması açısından önemlidir.

The advertisements prepared in different types in the mass media, which act as a bridge between the consumer and the product, position the persons as consumers not according to their own will, but based on the consciousness imposed by the advertiser. The most effective method for this positioning involves various illustrations intended to address the emotions of the child consumers with an open perception. In the product sections, we may sometimes come across the packagings supported by the illustrations, which solely target the sale and do not directly represent the product inside. To that end, first the subject was scrutinized from a theoretical perspective and then the uses of subliminal messages and unethical illustrations on the packaging designs were examined. As a result of the study, it was found out when the illustrations included on the packaging of many domestic and foreign brands were examined that the illustrations do not relate to the packaging contents and do not reflect the product, that the only concern of the illustrations is to convince the costumer into buying the product, and that the implicit messages, which would cause the child consumers to be negatively affected, are included in the illustrations. This study is important for heightening the awareness of the design students about the need to stay away from the misleading and negative messages and to sensitively approach the issue of the ethical violations when performing their works as well as heightening the awareness of the parental consumers about the unethical messages to which their children are exposed.