Cilt 10 Sayı 78 (2022)

Araştırma Makalesi

Üstün Yetenekli Öğrenciler ile Normal Gelişim Gösteren Öğrencilerin Vatandaşlık Algılarının Karşılaştırılması

Yayımlandı 30.11.2022

Cilt 10 Sayı 78 kapak

Öz

Çalışmanın amacı üstün yetenekli öğrenciler ile normal gelişim gösteren ortaokul öğrencilerinin vatandaşlık algılarının karşılaştırılmasıdır. Bu amaç kapsamında çalışma nicel araştırma desenlerinden nedensel karşılaştırma araştırması kapsamında yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubu kolay ulaşılabilir örneklem belirleme yöntemi ile belirlenen 149 üstün yetenekli ve123 normal gelişim gösteren ortaokul atıncı sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri vatandaşlık algısı ölçeği aracılığıyla elde edilmiştir. Elde edilen veriler t testi, yüzde, frekans gibi istatiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre üstün yetenekli öğrenciler ile normal gelişim gösteren öğrencilerin vatandaşlık algıları karşılaştırmalarında üstün yetenekli öğrenciler lehine anlamlı farklılıklar vardır. Ayrıca ölçeğin alt boyutlarından demokratik vatandaşlık ve geleneksel vatandaşlık puan ortalamalarına göre de üstün yetenekli öğrenciler normal gelişim gösteren öğrencilere göre daha yüksek puan almışlardır. Vatandaşlık algısı ölçeği toplam puan ve alt boyutlara göre puan otalamaları cinsiyet değişkeni açısından karşılaştırıldığında ise normal gelişim gösteren öğrenciler arasında anlamlı bir farklılık görülmezken, üstün yetenekli kız öğrencilerin puan ortalamaları erkek öğrencilerden yüksek olduğu ve aradaki farkın anlamlı olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler Vatandaşlık algısı, üstün yetenekli öğrenciler, ortaokul öğrencileri

Abstract

Comparison of Gifted Talented Students With Normal Development Students Citizenship Perceptions

The study's goal is to compare students with normal development and gifted students' perceptions of citizenship. The study was conducted within the framework of causal comparison research for this purpose. The research group consists of 149 gifted and 123 normally developing sixth grade secondary school students. The citizenship perception scale was used to collect data for the study. The collected data was analyzed using statistical methods such as the t test, percentage, and frequency. According to the findings of the study, there are significant differences in the perceptions of citizenship of gifted students and students with normal development. Furthermore, gifted students outperformed students with normal development on the mean scores of democratic citizenship and traditional citizenship, which are sub-dimensions of the scale. When the total score of the citizenship perception scale and the mean scores according to the sub-dimensions were compared in terms of gender, no significant difference was observed among students with normal development, whereas the mean scores of the gifted female students were significantly higher than the male students.

Keywords Perception of citizenship, gifted students, secondary school students

PDF

Kaynakça

  1. Ağaoğulları, M. A. (1989). Eski yunan siyaset felsefesi. Ankara: V Yayınları.
  2. Alabaş, R. (2010). Primary school students’ conceptions of citizenship. Procedia Socialand Behavioral Sciences, 2(2010), 2528-2532. DOI: https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2010.03.367
  3. Arslan, S. (2018). Farklı kültürel değerlere sahip öğrencilerin çokkültürlü vatandaşlık algı ve farkındalıkları. Sosyal Araştırmalar ve Davranış Bilimleri Dergisi, 1-29. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/sadab/issue/38806/451821
  4. Baloğlu Uğurlu, N. (2013). 8. sınıf Amerikan ve Türk öğrencilerinin vatandaşlık ile ilgili algılarının karşılaştırılması. Eğitim ve Bilim, 38(170), 281-283. DOI: https://doi.org/10.15390/ES.2013.1202
  5. Boineau, J. (1998). “Fransa’da Devrim Döneminde Yurttaşlar ve Yurttaşlık”, Dersimiz: Yurttaşlık, Haz. Turhan Ilgaz, Çev. Yeşim Küey, Kesit Yayıncılık, İstanbul, s. 109-143.
  6. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: PegemA Yayınları. DOI: https://doi.org/10.14527/9789944919289
  7. Clark, W. H. & Hankins, N. E. (1985). Giftedness and conflict. Roeper Review, 8(1), 50-53. DOI: https://doi.org/10.1080/02783198509552930
  8. Cross, T. L., Anderson, L., Mammadov, S., & Cross, J. R. (2017). Social and emotional development of students with gifts and talents. In J. L. Roberts, T. F. Inman, & J. H. Robins (Eds.), Introduction to gifted education (pp. 95–118). Waco, TX: Prufrock Press
  9. Çağlar, D. (1972). Üstün zekâlı çocukların özellikleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(3), 95 – 110.
  10. Çolak, K., Kabapınar, Y., & Öztürk, C. (2019). Sosyal bilgiler derslerini veren öğretmenlerin küresel vatandaşlığa ve küresel vatandaşlık eğitimine bakışları. Eğitim ve Bilim, 44 (197). DOI: https://doi.org/10.15390/EB.2019.7721
  11. Dejaeghere, Y., & Hooghe, M. (2009). Brief report: Citizenship concepts among adolescents. Evidence from a survey among Belgian 16-year olds. Journal of Adolescence, 32(2009), 723-732. DOI: https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2009.01.007
  12. Durualp, E., & Doğan, İ. (2018). Sekizinci sınıf öğrencilerinin vatandaşlık algısının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (47), 291-316. https://doi.org/10.21764/maeuefd.373264 DOI: https://doi.org/10.21764/maeuefd.373264
  13. Ersoy, F. (2012). Annelerin vatandaşlık algısı, çocuklarında vatandaşlık bilinci geliştirme uygulamaları ve karşılaştıkları sorunlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(2), 2111-2124.
  14. Ersöz, Y., & Duruhan, K. (2015). Okul ortamında demokrasi yaşantıları. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2 (3), 13-26.
  15. Evran Topuzkanamış, Ş. (2013). Tük hukukunda anayasal gelişmeler ışığında vatandaşlık. (Yayımlanmamış doktora tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
  16. Gagne, F. (2005). From gifts to talents: DMGT as a developme ntal model. In R. J. Sternberg & J. E. Davidson (Eds.). Conceptions of giftedness, 98-119. New York: Cambridge University Press. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511610455.008
  17. Galbraith, J. (1985). The eight great gripes of gifted kids: Responding to special needs. Roeper Review: A Journal on Gifted Education, 8(1), 15–18. https://doi.org/10.1080/02783198509552920 DOI: https://doi.org/10.1080/02783198509552920
  18. Gross, M. U. M. (1993). Exceptionally gifted children. London: Routledge DOI: https://doi.org/10.4324/9780203315378
  19. Gürbüz, G. (2006). İlköğretim 7. ve 8. sınıflarda vatandaşlık bilgisi dersinde demokrasi eğitimi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu.
  20. Hablemitoğlu, Ş., & Özmete, E. (2012). Etkili vatandaşlık eğitimi için bir öneri. Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi 1(3), 39-54. DOI: https://doi.org/10.1501/Asbd_0000000028
  21. Howard, S., & Gill, J. (2010). 'It's like we're a normal way and everyone else is different': Australian children's constructions of citizenship and national identity. Educational Studies, 27(1), 87-103. DOI: https://doi.org/10.1080/03055690020002152
  22. Kan, Ç. (2009). Değişen değerler ve küresel vatandaşlık eğitimi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(3), 895-904.
  23. Karatekin, K., Kuş, Z., & Sonmez, O. F. (2010). Ilköğretim öğrencilerinin demokrasi algıları. Education Sciences, 5 (4), 1498-1512. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/nwsaedu/issue/19822/21222
  24. Karnes, F., & Brown, K. (1981). Moral development and the gifted: An initial investigation. Roper Review, 3, 8 – 10. DOI: https://doi.org/10.1080/02783198109552540
  25. Kennedy, K. J. (2007). Student Constructions of 'Active Citizenship': What Does Participation Mean to Students? British Journal of Educational Studies, 55 (3), 304-324. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1467-8527.2007.00381.x
  26. Koç, K. (2007). İlköğretim 7. sınıflarda okutulan vatandaşlık ve insan hakları eğitimi dersinde öğrenciye kazandırılması amaçlanan evrensel değerlere ilişkin tutumlar üzerinde öğretim sürecinin etkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Fırat Üniversitesi, Elâzığ.
  27. Korkut, L. (2015). Siyasi kimlik olarak vatandaşlık: Türkiye’de ve dünya devletlerinde anayasal vatandaşlık tanımları. İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1(2), 5-41.
  28. Lister, R., Smith, N., Middleton, S., & Cox, L. (2003). Young people talk about citizenship: Empirical perspectives on theoretical and political debates. Citizenship Studies, 7(2), 235-253. DOI: https://doi.org/10.1080/1362102032000065991
  29. Özbey, A., & Adam Karduz, F. F. (2018). Özel yetenekli ve normal gelişim gösteren öğrencilerin ahlaki kimlik ve özgecilik düzeylerinin incelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(4), 2207-2226. DOI: https://doi.org/10.17240/aibuefd.2018.18.41844-432053
  30. Özbey, A. (2016). Üstün zekâ/yetenekli ve normal öğrencilerde insani değerler, duyarlı sevgi, sosyal güven ve memnuniyet düzeylerinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Dumlupınar Üniversitesi. Kütahya
  31. Özbey, A., & Sarıçam, H. (2018). Üstün yetenekli öğrenciler ile normal gelişim gösteren öğrencilerde duyarlı sevgi, sosyal güven ve memnuniyet. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(16), 142-152.
  32. Özmen, F., & Kömürlü, F. (2013). Türkiye’de üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin eğitimine ilişkin politika ve uygulamalar. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 35-56. DOI: https://doi.org/10.17679/inuefd.108599
  33. Silverman, L. K. (1994). The moral sensitivity of gifted children and the evolution of society. Roeper Review, 17, 110–116. DOI: https://doi.org/10.1080/02783199409553636
  34. Silverman, L. K. (Ed.). (1993). Counseling gifted & talented. Denver: Love Publishing Company
  35. Sternberg, R. J. (2017). Accel: A new model for identifying the gifted. Roeper Review, 39(3), 152-169. https://doi.org/10.1080/02783193.2017.1318658 DOI: https://doi.org/10.1080/02783193.2017.1318658
  36. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.), Boston: Allyn and Bacon.
  37. Terman, L. M. (1925). Genetic studies of genius: Mental and physical traits of a thousand gifted children. Stanford, CA: Stanford University Press.
  38. Tirri, K., Tallent‐Runnels, M. K., & Nokelainen, P. (2005). A ccross‐cultural study of pre‐adolescents’ moral, religious and spiritual questions. British Journal of Religious Education, 37(3), 207-214. DOI: https://doi.org/10.1080/01416200500141181
  39. Yıldırım, F. (2022). An ınvestigation of perceptions of gifted students toward the concept of digital citizenship. EJER Congress 2022 Conrefence Proceedıngs, 116.
  40. Yılmaz, K. (2013). İlköğretim öğrencilerinin vatandaşlık eğitimi ile ilgili temel kavramlara ilişkin algılarının incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28 (1), 453-463.
  41. Yiğit, E. Ö. (2017). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının gözünden vatandaşlık ve Türk vatandaşlığı. Elementary Education Online, 16(2). DOI: https://doi.org/10.17051/ilkonline.2017.304708