Cilt 10 Sayı 75 (2022)

Araştırma Makalesi

Öğretmenlerin Mülteci Öğrencilere Yönelik Tutumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi: Van İli Örneği

Yayımlandı 31.08.2022

  • Mehmet Sıddık Vangölü Millî Eğitim Bakanlığı
Cilt 10 Sayı 75 kapak

Öz

Bu araştırmada Van İlinde görev yapan öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla Mülteci Öğrenci Tutum Ölçeği (MÖTO) kullanılmıştır. Çalışma Van ilinde çeşitli kademelerde görev yapan 76’sı kadın 90’ı erkek 166 öğretmen ile yapılmıştır. Öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının cinsiyet, sınıfta mülteci öğrenci olup olmama durumu için t-testi; mesleki deneyim ve okul kademesi değişkenleri için tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutum düzeyinin mesleki deneyim ve sınıfında mülteci öğrenci olup olmaması değişkenlerine göre farklılaşmadığı bulunmuştur. Cinsiyet değişkeni bakımında öğretmenlerin mülteci öğrenci tutum ölçeğinden aldıkları toplam puan ile ölçeğin alt boyutları olan iletişim ve uyum alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmazken, yeterlilik alt boyutunda ise kadın öğretmenlerin tutum puanlarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Çalışılan okul kademesi değişkenine göre öğretmenlerin mülteci öğrenci tutum ölçeğinden aldıkları puanların iletişim boyutunda gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmazken uyum boyutu, yeterlik boyutu ve toplam puanlarda ilkokul ve ortaokulda çalışan öğretmenlerin tutum puanlarının lisede çalışan öğretmenlere göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler mülteci öğrenci, öğretmen, göç, tutum

Abstract

Examination of Teachers' Attitudes to Refugee Students in Terms of Various Variables: The Example of Van Province

In this study, the attitudes of teachers working in Van province towards refugee students were examined in terms of various variables. The Refugee Student Attitude Scale (Refugee Student Attitude Scale) was used to collect data in the study. The study was conducted with 166 teachers, 76 females, and 90 males, working at various levels in the province of Van. t-test for gender, whether there is a refugee student in the class; One-way analysis of variance was performed for professional experience and school-level variables. According to the research findings, it was found that the level of teachers' attitudes towards refugee students did not differ according to their professional experience and whether there were refugee students in their class. While there was no statistically significant difference in the total score of teachers in terms of gender variable and in communication and compliance subdimensions, it was found that the attitude scores of female teachers were statistically significantly higher in the sub-dimension of proficiency. While there was no significant difference between the groups in the communication dimension of the scores of the teachers working in the refugee student attitude scale according to the school level variable studied, it was found that the attitude scores of the teachers working in primary and secondary schools were significantly higher than the teachers working in high schools in terms of compliance dimension, proficiency dimension, and total scores.

Keywords Refugee student, teacher, migration, attitude

PDF

Kaynakça

  1. Akman, Y. (2020). Öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutumları ile çokkültürlü eğitim algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 49, 247-262. DOI: https://doi.org/10.9779/pauefd.442061
  2. Başar, M., Akan, D. ve Çiftçi, M. (2018). Mülteci öğrencilerin bulunduğu sınıflarda öğrenme sürecinde karşılaşılan sorunlar. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26(5), 1571-1578. DOI: https://doi.org/10.24106/kefdergi.427432
  3. Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö. ve Köklü, N. (2020). Sosyal Bilimler İçin İstatistik. (24. Basım). Ankara: Pegem Akademi.
  4. Büyüköztürk, Şener. Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. (23. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları, 2017. DOI: https://doi.org/10.14527/9789756802748
  5. Can, Abdullah. SPSS ile Bilimsel Araştırma Sürecinde Nicel Veri Analizi. (8.Baskı). Ankara: Pegem Akademi, 2019.
  6. Coşkun, Ö. ve Karamustafaoğlu, O. (2017). İlkokul Üçüncü ve Dördüncü Sınıf Mülteci Öğrencilerin Madde Kavramına İlişkin Düşünceleri. Sakarya University Journal of Education, 7(3), 525-540. DOI: https://doi.org/10.19126/suje.321729
  7. Çifçi, T., Arsevem, İ., Arseven, A. ve Orhan, A. (2019). Öğretmenlerin mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Sivas ili örneği). Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 8(4), 1082-1101.
  8. Durugönül, E. (1997). Sosyal değişme, göç ve sosyal hareketler. II. Ulusal Sosyoloji Kongresi: Toplum ve Göç, 95-100, Ankara, Türkiye.
  9. Ekici, S. ve Tuncel, G. (2015). Göç ve insan. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 9-22. DOI: https://doi.org/10.20493/bt.71783
  10. Erdem, C. (2017). Sınıfında Mülteci Öğrenci Bulunan Sınıf Öğretmenlerinin Yaşadıkları Öğretimsel Sorunlar ve Çözüme Dair Önerileri. Medeniyet Eğitim Araştırmaları Dergisi. 1(1), 26-42.
  11. Ersoy, A. F. ve Turan, N. (2019). Sığınmacı ve göçmen öğrencilerde sosyal dışlanma ve çeteleşme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 54(2), 828-840. DOI: https://doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.19.05.1103
  12. Giddens, Anthony. Sosyoloji. Haz. C. Güzel. (Çev. H. Özel, A. Sönmez; Z. Mercan, İ. Yılmaz, E. Rızvanoğlu, M. A. Sarı, Ş. P. Güzel, E. Rızvanoğlu, M. Özcan). İstanbul: Kırmızı Yayınları, 2012.
  13. Göçer, V., Özer, S. ve Ürünibrahimoğlu, M. (2020). Sınıf öğretmenlerinin suriyeli mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının hizmet içi eğitim bağlamında incelenmesi: bir karma yöntem araştırması. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(14), 24-41. DOI: https://doi.org/10.29129/inujgse.765149
  14. Karaağaç, F. C. ve Güvenç, H. (2019). Resmi ilkokullara devam eden Suriyeli mülteci öğrencilerin eğitim sorunları. OPUS International Journal of Society Researches, 11(18), 530-568.
  15. Kazu, H. ve Deniz, E. (2019). Kapsayıcı eğitim bağlamında öğretmenlerin mülteci öğrencilere ilişkin tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 14(20), 1336-1368.
  16. Keskin, A. ve Okçu, V. (2021). Ortaokullardaki mülteci öğrencilere yönelik öğretmen ve öğrencilerin tutumlarının incelenmesi. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(2), 311-332. DOI: https://doi.org/10.53506/egitim.892264
  17. Köse, N., Bülbül, Ö. ve Uluman, M. (2019). Sınıf öğretmenlerinin mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Journal of Continuous Vocational Education and Training, 2(1), 16-29. DOI: https://doi.org/10.26466/opus.612341
  18. Özdoğru, A. A., Dolu, F. N., Akan, A. ve Aldemir, S. (2021). Öğretmenlerin Çokkültürlü Eğitime ve Mülteci Öğrencilere Yönelik Tutumları. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(40), 111-122. DOI: https://doi.org/10.14582/DUZGEF.2021.181
  19. Palaz, T., Çepni, O. ve Kılcan, B. (2019). Ortaokul Öğrencilerinin Mülteci Öğrencilere Yönelik Düşüncelerinin ve Tutumlarının Belirlenmesi. Electronic Turkish Studies, 14(3). DOI: https://doi.org/10.29228/TurkishStudies.22631
  20. Rossi, A. (2008). The impact of migration on children in developing countries. Youth migration conference. 24-26 April 2008. Bellagio: İtalya.
  21. Roxas, K. (2010). Who really wants “the tired, the poor, and the huddled masses” anyway?: Teachers’ use of cultural scripts with refugee students in public schools. Multicultural Perspectives, 12(2), 65–73. DOI: https://doi.org/10.1080/15210960.2010.481180
  22. Sağlam, H. İ. ve Kanbur, N. İ. (2017). Sınıf Öğretmenlerinin Mülteci Öğrencilere Yönelik Tutumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Sakarya University Journal of Education, 7(2), 310-323. doi: 10.19126/suje.335877 DOI: https://doi.org/10.19126/suje.335877
  23. Şeker, B. ve Aslan, Z. (2015). Refugee Children in the Educational Process: An Social Psychological Assessment. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 8(1), 86-105. DOI: https://doi.org/10.5578/keg.8234
  24. T.C. İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638. (26.07.2022).