Okullardaki Yönetici ve Öğretmenlerin Kriz Durumları ve Krizi Yönetme Becerilerine Yönelik Görüşleri
Öz
Bu çalışma, yönetici ve öğretmen görüşlerine göre, eğitim kurumlarında çalışan yöneticilerin krizle başa çıkabilme yeterliliklerinin, kriz yönetme becerilerinin, karşılaştıkları kriz durumlarında tercih ettikleri yöntemlerin eğitim kalitesine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, tarama modelinin kullanıldığı betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili Beylikdüzü ilçesinde bulunan MEB’e bağlı okullarda kadrolu olarak görev yapan yönetici ve öğretmenler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise, 2019-2020 eğitim öğretim yılında çalışma evreni üzerinden oransız eleman örnekleme tekniği ile belirlenen 255 öğretmen ve 138 yönetici oluşturmaktadır. Katılımcılara Aksu ve Deveci (2009) tarafından geliştirilen “İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetimi Becerileri” ölçeğinden faydalanılarak hazırlanan “Okul Yöneticilerinin Kriz Yönetme ve Çözme Becerileri” ölçeği, uygulanmıştır. Araştırmanın sonucunda; okul yöneticilerinin görüşlerine göre okul yöneticilerinin kriz yönetim ve çözme becerilerinin yüksek olduğu sonucu çıkarken, öğretmen görüşlerine göre okul yöneticilerinin kriz çözme becerilerinin daha düşük olduğu gözlenmiştir. Yönetici ve öğretmenlerin kıdem, yaş ve kriz eğitimi alıp-almama değişkenlerine gore belirttikleri görüşler anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Okul yöneticilerinde kriz eğitimi alan yöneticilerin, almayanlara göre kriz yönetme becerilerinde farklılık olduğu ortaya konulmuştur. Bu çalışma okullarda yaşanan krizlerin fazlalığı, okul yöneticilerinin krizleri çözmede en yetkili kişi olmaları ve bu alanda yapılan çalışmaların yeterli olmaması sebebiyle yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler Kriz, kriz yönetimi, öğretmen, yönetici
Abstract
Opinions of School Administrators and Teachers on Crisis Situations and Crisis Management Skills
This study was carried out according to the opinions of administrators and teachers to determine the effects of the competences of the administrators working in educational institutions to cope with the crisis, their crisis management skills, and the methods they prefer to use in crisis situations that they encounter on the quality of education.The research is a descriptive study using the scanning model. Target population of the study was established by the tenured teachers and administrators affiliated to the ministry of national education in Beylikdüzü, İstanbul. The research sample consists of 255 teachers and 138 administrators determined with disproportionate staff sampling technique by using target population of the study in 2019-2020 academic year. The "Crisis Management and Resolution Skills of School Administrators" scale, which was prepared by using the "Crisis Management Skills of Primary School Principals" scale developed by Aksu and Deveci (2009), was applied to the participants. According to the observed results of the study administrators think that their skill of crisis management are generally at a high level, however teachers think that there is a fairly low rate of crisis management of administrators. The opinions of teachers and administrators significantly differ from each other as their seniority, age and whether they specialize in crisis training or not. When administrators who had crisis training were considered, their different skills of crisis management were observed. Due to the variability and intensity of crisis in schools and as a highest authority different attitude of the administrators who received crisis education and those who didn't and insufficient number of studies in this topic, the study was done.
Keywords Crisis, crisis management, teacher, administrators
Kaynakça
- Aksu, A. ve Deveci, S. İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetim Becerileri. e-Journal of New World Sciences Academy, 2009: 4(2), 448-464.
- Ayyürek, O.Eğitim örgütlerinde kriz yönetimi: Van depremi örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Van:Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2014.
- Bursalıoğlu, Z. Okul Yönetiminde Yeni Yapı ve Davranış.Ankara: Pegem A. Yayıncılık, 2002.
- Çelik, A. Kriz ve Stres Yönetimi. Ankara: Gazi Kitabevi,2010.
- Çelik, A. ve Şimşek, M. Ş. Yönetim Ve Organizasyon.Konya: Günay Ofset,2002.
- Demir, N. Türk Kamu Yönetiminde Kriz Yönetimi, Kaymakamlık Tezi. Ankara: İç İşleri Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü.2011.
- Demirtaş, H. ve Güneş, H. Eğitim Yönetimi ve Denetimi Sözlüğü.Ankara: Anı Yayıncılık, 2002.
- Doğanay, A ve diğerleri.. Y. Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. Şimşek, A. (Ed.). Araştırma Modelleri ,2012: 80-92.
- Filiz, E.Türk Kamu Yönetiminde Kriz Yönetimi. İstanbul: Alfa Akademi Basım Yayım,2007.
- Haban, M. M. ve Bozkurt, B. B. Ortaöğretim Okul Yöneticilerinin Kriz Yönetimi Becerilerinin Kurumun Sosyal Sermaye Birikimine Etkisi. Milli Eğitim,2017:139-152.
- İnandı, Y. Resmi İlk ve Ortaöğretim Okulları Müdürlerinin Okullarındaki Kriz Durumlarına İlişkin Yaklaşımlarının Değerlendirilmesi. D.Ü. Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, Ekim 2008: 36-55.
- Ocak, Y. Ortaöğretim Okullarında Kriz Yönetimi (Edirne ili örneği). (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Edirne: Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2006.
- Sayın, N.Ortaöğretim Kurumlarında Kriz Yönetimi Stratejisinin İncelenmesi: İstanbul ili örneği (Doktora Tezi). İstanbul: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü,2008.
- Sezgin, F. Kriz Yönetimi. Manas Sosyal Bilimler Dergisi, Nisan 2003:181-195.
- Şimşek, Şerif M. Yönetim ve Organizasyon, Konya: Günay Ofset Matbaacılık, 7. Baskı 2002.
- Tack, Philip B. Kriz Zamanı Yönetim, Çev. Yakut Güneri, İstanbul: İlgi Yayıncılık,1994.
- TSE İlişkiler Müdürlüğü TSE-EN-ISO 9000 Kalite Broşürü, Ankara ,1996.
- Yılmaz, İ. Okul Yöneticilerinin Kriz Yönetim Tutumları ile Duygusal Zekâları Arasındaki İlişki(Yüksek Lisans Tezi). İstanbul: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı Eğitim Yönetimi Denetimi Bilim Dalı, 2019. DOI: https://doi.org/10.46423/izujed.733955