Cilt 10 Sayı 72 (2022)

Araştırma Makalesi

Çocuk Evleri Koordinasyon Merkezi Görevlilerinin En Sık Karşılaştığı Problemler ve Çözüm Yaklaşımları

Yayımlandı 31.05.2022

Cilt 10 Sayı 72 kapak

Öz

Bu araştırmada çocuk evleri koordinasyon merkezi görevlilerinin en sık karşılaştığı problemler ve çözüm önerileri araştırılmıştır. Araştırma nitel araştırma yönteminde tasarlanmıştır. Araştırmada olgu bilim deseni kullanılmıştır. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırmanın çalışma gurubunu Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde bulunan bir ildeki çocuk evleri koordinasyon merkezinde (ÇEKOM) görev yapan yönetici ve karar verme yetkisi bulunan çalışanlar oluşturmaktadır. Çalışma gurubunda 1 kurum yöneticisi, 1 sosyal çalışmacı ve 2 çocuk gelişimci yer almaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre ÇEKOM merkezi çalışanları çocuklarla ilgili karşılaştıkları problemlerin en çok “kural tanımama, kaçma girişimi ve davranış problemleri olduğunu ifade etmişlerdir. Ebeveynlerle ilgili en çok karşılaştıkları problemlerin ise ebeveynlerin çocuklarıyla duygusal bağlarının zayıf olması ve ilişkilerinin sağlıklı olmaması, çocukları “seni yanıma alacağım” tarzında ifadelerle geçiştirmeleri veya “seni bana vermiyorlar” tarzında yalan ifadeler kullanmaları, çocuklarının devlet kurumlarında yatılı kalarak gelecekte memur olmalarını istemeleri ve kuruluşun kurallarını esnetmeye çalışmalarının olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kuruluş müdürüne göre, mali, idari ve resmi olan diğer konularla ilgili en sık karşılaşılan problemlerin daha çok ödenek kaynaklı olduğu ve kuruluşa yeterli ödeneğin sağlanmadığı şeklindedir. Fiziki yapı ve donanımla ilgili en sık karşılaşılan problemlerin ise, kuruluşlarının eski bir yapı olması, araç gereçlerinin eski ve yetersiz olması, oda sayılarının az olması ve yeterli etkinlik ile görüşme alanlarının olmaması, kuruluşun şehir merkezinden uzak olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler Çocuk evleri koordinasyon merkezi, ÇEKOM, korunma ihtiyacı olan çocuk, çocuk evleri

Abstract

The Most Frequently Encountered Problems and Solution Approaches by Children's Home Coordination Center Staff

In this study, the most common problems faced by the children's home coordination center staff and their solution suggestions were investigated. The research was designed in the qualitative research method. The phenomenology design was used in the research. The data of the study were collected with a semi-structured interview form developed by the researchers. The study group of the research consists of the managers and decision-makers working in the children's home coordination center (CHCC) in a province located in the Southeastern Anatolian Region. There are one institution manager, one social worker and two child development experts in the working group. The data obtained from the research were analyzed by content analysis. According to the results obtained from the research, CHCC center employees stated that the problems they encounter with children are mostly “breaking the rules, trying to escape and behavior problems”. It was concluded that the most common problems they encounter with parents are: the parents have weak emotional bonds with their children, their relationships are not healthy, they comfort children with statements such as “I will take you with me” or use false statements such as “they do not give you to me”; moreover, they want their children to stay in government institutions and become civil servants in the future, and they try to bend the institution’s rules. According to the director of the establishment, it was noted that the most common problems related to financial, administrative and other official issues were mostly due to appropriations and that there was not enough appropriation. It has been concluded that the most common problems related to the physical structure and equipment are that their establishment is an old structure, the equipment is old and insufficient, the number of rooms is low, the necessary activity and meeting areas are not available, and the establishment is quite far from the city center.

Keywords Children's homes coordination center, CHCC, children in need of protection, children’s homes

PDF

Kaynakça

  1. Acar, B. Semerci, M. ve Yaman, Ö. M. (2021). Çocuk evlerinde çalışan bakım elemanlarının mesleki yeterliliklerinin çocuk eğitimi ve bakımı açısından değerlendirilmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 21 (51), 502-538. DOI: https://doi.org/10.21560/spcd.vi.626495
  2. Aslan, E. ve Erbay, E. (2017). Ankara Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne bağlı çocuk evlerinde çalışan bakım elemanları ve çocuk evi sorumlularının iş doyumu ve tükenmişlik düzeyleri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21 (2), 535-556.
  3. Aydoğdu, F. (2016). Çocuk evinde kalan çocukların karşılaştıkları sorunların ve beklentilerinin incelenmesi. Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi, (1-2-3), 63-71. DOI: https://doi.org/10.1501/Asbd_0000000057
  4. Aydoğdu, F. ve Gürsoy, F. (2018). Çocuk evi ve ailesi yanında kalan ergenlerin ihtiyaç doyum düzeylerinin incelenmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 22(1), 59-84.
  5. Bilgin, Ö. ve Yetimoğlu, E. N. (2018). Çocuk koruma ilk müdahale ve değerlendirme birimleri: birime teslim edilen çocuklara ilişkin bir araştırma. Türkiye Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 2(1), 25-50.
  6. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: PEGEM Akademi. DOI: https://doi.org/10.14527/9789944919289
  7. Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü (ÇHGM), (2021a). Çocuk destek merkezleri, çocuk evleri ve çocuk hakları. Erişim Adresi: https://www.aile.gov.tr/sss/cocuk-hizmetleri-genel-mudurlugu/cocuk-destek-merkezleri-evleri-haklari/ Erişim Tarihi: 19.12.2021.
  8. Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü (ÇHGM), (2021b). Çocuk hizmetlerine dair istatistikler. Erişim Adresi: https://www.aile.gov.tr/media/87499/kurumsal-istatistikler.pdf Erişim Tarihi: 25.11.2021.
  9. Çocuk Koruma Kanunu (03.7.2005). Resmi Gazete (Sayı: 25876). Erişim adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5395.pdf
  10. Çüm, B. (2019). Sosyal çalışmacıların motivasyon kaynaklarının ve iş yaşamlarında karşılaştıkları sorunların incelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Davulcu, Ü. Ş., & Mert, K. (2019). Çocuk evleri sitesinden birinde kalan çocukların algıladıkları sosyal destek ve gelecek beklentileri, Koç Üniversitesi Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 16(3), 210-216.
  12. Dikmen, A. (2019). Hizmet verenlerin gözünden çocuk evleri hizmet modelinin değerlendirilmesi-Ankara ili örneği (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  13. Enç, M., Çağlar, D. ve Özsoy, Y. (1981). Özel eğitime giriş. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayını.
  14. Erçevik, A., ve Köseoğlu, S. A. (2019). Sosyal problem çözme programı’nın çocuk evi sorumluları üzerindeki etkisi. Toplum ve Sosyal Hizmet, 30(2), 493-518. DOI: https://doi.org/10.33417/tsh.572245
  15. Ereş, F. (2009). Toplumsal bir sorun: suçlu çocuklar ve ailenin önemi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 17(17), 88-96.
  16. Ersoy, A. F. (2019). Fenomenoloji. A. Saban, A. Ersoy (Edt.) Eğitimde nitel araştırma desenleri (3. Baskı, s. s. 81-138) içinde, Ankara: Anı Yayıncılık.
  17. Genç, B. (2019). Çocuk refahı alanında çalışan meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılıkları ve baş etme tarzları (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  18. Kıncal, R. Y. (1999). Ailenin eğitimsel fonksiyonları, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayın No: 770.
  19. Lambert, V.A. and Lambert, C.E. (2012). Qualitative descriptive research: An acceptable design. Pacific Rim International Journal of Nursing Research, 16, 255–256.
  20. Mısırlı, G. N. (2020). Çocuk koruma sistemi kapsamında bakım tedbiri sürecinin nitel analizi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  21. Onat Kocabıyık, O. (2015). Olgubilim ve gömülü kuram: bazı özellikler açısından karşılaştırma. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6 (1), 55–66.
  22. Öter, A. (2018). Çocuk suçluluğunun toplumsal nedenlerine sosyolojik bir bakış (Antalya örneği). 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum Eğitim Bilimleri ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(21), 739-769.
  23. Sandelowski, M. (2010). 'What's in a name? Qualitative description revisited. Research in Nursing & Health, 33, 77–84. DOI: https://doi.org/10.1002/nur.20362
  24. Saraç, A. (2011). Çocuk Yuvası Bakımında Bulunan Çocukların Davranış Sorunları ve Çocuk Yuvası Personeline Yapılan Eğitimin Bu Sorunlar Üzerindeki Etkisi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü̈, Halk Sağlığı Anabilim Dalı.
  25. Sarıaltın, D. M. (2017). Kurum bakımındaki çocuklara ilişkin sistemin sosyal refah çalışanları gözüyle değerlendirilmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi), Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  26. Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Çocuk Evleri Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik (SHÇEK) (2007, 5 Ekim). Resmi Gazete (Sayı: 27015). Erişim Adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2008/10/20081005-1.htm. Erişim Tarihi: 31.10.2021
  27. T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı (ASHB) (2022). Türkiye’de Çocuk İstatistikleri, Erişim adresi: https://www.aile.gov.tr/chgm/istatistikler/turkiye-de-cocuk-istatistikleri/ , Erişim tarihi: 15.03.2022.
  28. T.C. Kalkınma Bakanlığı (KB), (2018). On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023) - Çocuk ve Gençlik Özel İhtisas Komisyonu Çocuk Çalışma Grubu Raporu. 55-56. Ankara. Erişim Adresi: https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2020/04/Cocuk_ve_GenclikOzelIhtisasKomisyonuCocukCalismaGrubuRaporu.pdf. Erişim Tarihi: 14.11.2021.
  29. Yaşar, Ö. (2013). Korunmaya muhtaç çocukların yetiştirilmesinde çocuk yurtlarından çocuk evlerine geçişin çocukların sosyo kültürel ve psikolojik gelişimlerine etkisi üzerine bir çalışma. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2 (18), 199-221.
  30. Yavuzer, H. (1997). Çocuk Psikolojisi. İstanbul: Remzi Kitabevi.
  31. Yavuzer, H. (2005). Ana Baba ve Çocuk. İstanbul: Remzi Kitabevi.
  32. Yazıcı, E. (2012). Korunmaya muhtaç çocuklar ve çocuk evleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (18), 499-525.
  33. Yektaş, Ç., Tufan, A. E. ve Yazıcı, M. (2018). Düzce ili çocuk evlerinde kalan çocuk ve ergenlerin klinik ve sosyodemografik özellikleri. Konuralp Medical Journal, 10(3), 298-304. DOI: https://doi.org/10.18521/ktd.454244
  34. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (10. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık
  35. Yıldırım, Ş. (2013). Çocuk evlerinde kalan çocukların ilişki dinamikleri: İzmir örneği. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı.
  36. Yörükoğlu, A. (1986). Çocuk Ruh Sağlığı. Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.