Cilt 8 Sayı 50 (2020)

Araştırma Makalesi

Bir Sanat Hareketi Olan Minimalizmde İzleyici-Eser Etkileşiminin Algısal Boyutları

Yayımlandı 30.07.2020

Cilt 8 Sayı 50 kapak

Öz

Sanatın hem biçimsel hem de içerik yönünden uğradığı değişimin kırılma noktalarından bir tanesi Minimalizmdir. Her sanat akımı ve sanat hareketinin varoluşuna etki eden süreçler vardır. Dünya Savaşları’ndan sonra ortaya çıkan sosyokültürel yapı birçok alanda olduğu gibi sanat alanında da etkisini hissettirmiştir. Bu dönemde ortaya çıkan Soyut Dışavurumculuk akımı, resim sanatının bilindik yapısının reddine yönelik, nesneleri gerçek dünyadaki biçimlerinden/karakteristik yapılarından kopararak alışılmışın dışındaki sanatsal formları sürece dahil etmiştir. Soyut Dışavurumculuk akımının sanatta ortaya koyduğu bu algılanması zor otomatizm temelli karmaşık yapılanmaya karşın, resim ve heykelde mantık eksenli sade ve basit formları amaçlayan Minimalizm’in, “Soyut Dışavurumculuk’a karşı tepki niteliği taşıdığı” yaygın kanıdır. Soyut Dışavurumcular’ın duygu yoğunluğuyla oluşturdukları “subjektif” temelli karmaşık biçimselliğe karşın Minimalistler, planlı bir çaba sonucu oluşturdukları “objektif” temelli formlarla sanat anlayışlarını ortaya koymuşlardır. Fakat Minimalizmdeki formların sadeliği çalışmaların özünde yer alan fikirsel boyutun kolay algılanabileceği düşüncesini akla getirmemelidir. Minimal formların oluşumunda kavramsal değerlerin varlığı göz önünde bulundurulmalıdır. Minimal Sanat, her ne kadar “objektif” anlayışla biçimlendirilse de izleyicilerin eserleri algılayabilmelerinin özünde eserlerin oluşumuna etki eden sosyokültürel motivasyonların ortaya çıkartılması önem arz eder. “Endüstri, nesne ve sanat” etkileşimini merkeze alan Minimalizm, sanatın alımlayıcısı olan izleyicilere sanatın içinde bulunduğu duruma dair eleştirel bir alan açar. Bu eleştirinin temelinde, Minimal Sanat’ın sade biçimselliğinin ötesinde karmaşık kavramsal (fikirsel) yapısı gösterilebilir. Araştırmanın amacı, Minimal Sanat’ın oluşumuna etki eden düşünsel temellerin ortaya konulması ve Minimal Sanat eserlerinin algılanabilmesinin temelinde yatan kavramsal dokulara değinmektir. “Bir Sanat Hareketi Olan Minimalizmde İzleyici-Eser Etkileşiminin Algısal Boyutları” başlığı çerçevesinde yapılan bu araştırmada, bilgi ve belgelerin elde edilmesinde tarama yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bilgi ve belgeler araştırmanın amacına yönelik bütünlük sağlayacak şekilde kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler sanat, Minimalizm, nesne, Kavramsal Sanat, algı, izleyici

Abstract

Perceptional Dimensions of Audience -Work Interaction in Minimalism Art Movement

One of the breaking points of the change that art has undergone in terms of both form and content is Minimalism. There are processes that affect the existence of every art movement. The sociocultural structure that emerged after the World Wars has had influence in the field of art, as in many other fields. The Abstract Expressionism movement that emerged in this period, aimed at rejecting the familiar structure of painting, detached objects from their real-world forms / characteristic structures and included unusual artistic forms in the process. Despite this hard-to-perceive automatism-based complex structuring put forward by the Abstract Expressionism movement in art, it is a common belief that Minimalism, which aims at plain and simple forms based on logic in painting and sculpture, is "a reaction against Abstract Expressionism". Despite the "subjective" based complex formalism that Abstract Expressionists have created with the intensity of emotion, Minimalists have revealed their understanding of art with the "objective" based forms they have created as a result of a planned effort. However, the simplicity of the forms in Minimalism should not bring to mind the idea that the intellectual dimension in the essence of the works can be easily perceived. The existence of conceptual values should be taken into consideration in the formation of minimal forms. Although minimal art is shaped with an "objective" approach, it is important to reveal the sociocultural motivations that affect the formation of the works in the essence of the audience's ability to perceive the works. Minimalism, which centers the interaction of "industry, object and art", opens a critical space for the audience, who are the receptors of art, regarding the state of art. On the basis of this criticism, beyond its plain style, Minimal art's complex conceptual (intellectual) structure can be manifested. Purpose of this research, To reveal the intellectual foundations that affect the formation of Minimal art and to touch on the perceptual dimensions of the minimal artworks and audience interaction. In this research conducted within the framework of the title of "Perceptual Dimensions of Audience-Work Interaction in Minimalism Art Movement", scanning method has been used to obtain information and documents. The obtained information and documents have been used in a way that provides integrity for the purpose of the research.

Keywords art, Minimalism, object, Conceptual Art, perception, audience

PDF

Kaynakça

  1. Best, Susan. (2006), “Minimalism, Subjectivity, and Aesthetics: Rethinking the Anti-Aesthetic Tradition in Late-Modern Art”, Journal of Visual Art Practice Volume 5, Number 3, JVAP 5 (3) s.s. 127–142, doi: 10.1386/jvap.5.3.127/1. (Kaynak: https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1386/jvap.5.3.127_1 Erişim Tarihi: 16.03.2020). DOI: https://doi.org/10.1386/jvap.5.3.127_1
  2. Chayka, Kyle. (2020), “The Minimized Life The legacy of Donald Judd in a Time of Quarantine”, Books & the Arts, (June 2020), s.s. 63-65. (Kaynak: https://newrepublic.com/article/157541/donald-judd-moma-coronavirus-minimalism-marfa Erişim Tarihi: 20.03.2020).
  3. Cohen, Ronny H. (1990), “Minimal Prints”, The Print Collector's Newsletter, Art in Print Review, May–June 1990, Vol. 21, No. 2 (May–June 1990), s.s. 41-46. (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/24554130 Erişim Tarihi: 14.04.2020).
  4. Dafermos, Manolis. (2014), “Reductionism”, s.s. 1651-1653, DOI: 10.1007/978-1-4614-5583-7_271, (Kaynak: https://www.researchgate.net/publication/261709493_Reductionism Erişim Tarihi: 22.03.2020). DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4614-5583-7_271
  5. Danto, Arthur. C. (2014), “Sanatın Sonundan Sonra-Çağdaş Sanat ve Tarihin Sınır Çizgisi”, Çev. Zeynep Demirsü, Ayrıntı Yayınları: İstanbul, 2. Baskı.
  6. Fineberg, Jonathan. (2014), “1940’tan Günümüze Sanat – Varlık Stratejileri”, Çev. Simber Atay - Eskier (Bölüm 1, 2, 3, 4) ve Göral Erinç Yılmaz (Bölüm 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16), Arif Ziya Tunç (Ed.), Karakalem Kitabevi Yayınları: İzmir.
  7. Foster, Hal. (2009), “Gerçeğin Geri Dönüşü-Yüzyılın Sonunda Avangard”, Çev. Esin Hoşsucu, Ayrıntı Yayınları: İstanbul, 1. Baskı.
  8. Fried, Michael. (1998), “Art and Objecthood: Essays and Reviews”, The University of Chicago Press: Chicago and London.
  9. Germaner, Semra. (1997), “1960 Sonrası Sanat- Akımlar, Eğilimler, Gruplar, Sanatçılar”, Kabalcı Yayınevi: İstanbul, 1. Baskı.
  10. Hodge, Susie. (2014), “Gerçekten Bilmeniz Gereken 50 Sanat Fikri”, Çev. Emre Gözgü, Domingo Yayınları: İstanbul, 2. Baskı.
  11. Hopkins, David. (2000), “After Modern Art 1945-2000”, Oxford History of Art, Oxford University Press.
  12. Karmel, Pepe. (2004), “The Year of Living Minimally”, Art in America, December 2004, s.s. 90-101. (Kaynak:https://as.nyu.edu/content/dam/nyu-as/faculty/documents/Karmel_Year_of_Living_Minimally.pdf Erişim Tarihi: 24.03.2020).
  13. Kuspit, Donald. (2014), “Sanatın Sonu”, Çev. Yasemin Tezgiden, Metis Yayınları: İstanbul, 4. Baskı.
  14. Leuthold, Steven. (1999), “Conceptual Art, Conceptualism, and Aesthetic Education”, The Journal of Aesthetic Education, Spring, 1999, Vol. 33, No. 1, s.s. 37-47, University of Illinois Press. (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/3333734 Erişim Tarihi: 18.03.2020). DOI: https://doi.org/10.2307/3333734
  15. Lynton, Norbert. (2009), “Modern Sanatın Öyküsü”, Çev. Prof. Dr. Cevat Çapan ve Prof. Dr. Sadi Öziş, Remzi Kitabevi: İstanbul, 4. Baskı.
  16. Lyon, Christopher. (1991), “Making a Difference. Yve-Alain Bois on Ad Reinhardt's “Black” Paintings”, The Museum of Modern Art, MoMA, Summer, 1991, No. 8, s.s. 1+4-5+22, (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/4381153 Erişim Tarihi: 16.03.2020).
  17. Ostrow, Saul ve LeWitt, Sol. (2003), “Sol LeWitt”, New Art Publications, BOMB, Fall, 2003, No. 85, s.s. 22-29. (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/40427069 Erişim Tarihi: 12.03.2020).
  18. Shane, Robert (2015), “Minimalizm”, Tarih Boyunca Sanat- Dünya Sanat Tarihinde Üsluplar ve Akımlar. 1. Baskı İçinde s.s. 66-69. Tom Melick (Ed.). Çev. Dilek Şendil ve Süreyya Evren. Yapı Kredi Yayınları: İstanbul.
  19. St. Louis Art Museum. (1973), “The Work of Dan Flavin”, Bulletin (St. Louis Art Museum), January-February 1973, New Series, Vol. 8, No. 5, s.s. 72-74. (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/40715686 Erişim Tarihi: 26.04.2020).
  20. Van Eenoo, Cedric. (2011), “Minimalism in Art and Design: Concept, influences, implications and perspectives”, Journal of Fine and Studio Art, Vol: 2(1), s.s. 7-12, June, ISSN 2141-6524. (Kaynak: https://academicjournals.org/journal/JFSA/article-stat/3A668BC6040 Erişim Tarihi: 21.03.2020).
  21. Walker, Peter. (2006), “Minimalism in the Garden”, The Antioch Review, Spring, 2006, Vol. 64, No. 2, Glorious Gardens (Spring, 2006), s.s. 206-210. (Kaynak: http://www.jstor.com/stable/4614969 Erişim Tarihi: 24.04.2020). DOI: https://doi.org/10.2307/4614969
  22. Whitham, Graham ve Pooke, Grant. (2018), “Sanatı Anlamak”, Çev. Tufan Göbekçin, Hayalperest Yayınevi: İstanbul, 1. Baskı.
  23. Wolff, Janet. (2005), “The Meanings of Minimalism”, Culture Review, Winter 2005 Contexts, s.s. 65-68. (Kaynak: https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1525/ctx.2005.4.1.65 Erişim Tarihi: 13.03.2020).
  24. Yılmaz, Mehmet. (2013), “Modernden Postmoderne Sanat”, Ütopya Yayınevi: Ankara, 2.Baskı.
  25. Yılmaz, Muzaffer. (2018), “18. Yüzyıldan Günümüze Batı Sanatında Yeme-İçme Kültürü”, Turkish Studies Social Sciences, Volume 13/18, Summer 2018, s.s. 1431-1464, DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/, ISSN: 1308-2140. DOI: https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.14010
  26. (Kaynak: https://www.arttv.com.tr/muzeler/diger/solomon-r-guggenheim-new-york Erişim Tarihi: 22.04.2020.) (2. Dipnot)
  27. (Kaynak: https://www.theartstory.org/artist/andre-carl/ Erişim Tarihi: 20.04.2020).