Öğretmen Adayları İçin Doğu ve Güneydoğu Anadolu’ya Atanma Kaygısı Ölçeğinin Geliştirilmesi
Öz
Bu çalışmanın amacı öğretmen adayları için Doğu ve Güneydoğu Anadolu’ya atanma kaygısı ölçeğinin geliştirilmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu Marmara bölgesindeki üniversitelerin eğitim fakültelerinin çeşitli bölümlerinde öğrenim gören toplam 461 öğretmen adayı oluşturmuştur. Çalışmada açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) kullanılmıştır. Çalışma kapsamında ilk önce 300 öğrenciden elde edilen veri ile açımlayıcı faktör analizi (AFA) yapılmıştır. Daha sonra açımlayıcı faktör analizinden (AFA) elde edilen verilerle 161 öğrenciden elde edilen veri ile de doğrulayıcı faktör analizi (DFA) yapılmıştır. AFA sonucu ölçeğin 25 madde ve 3 faktörden oluştuğunu ve toplam varyansın %71,349’unu açıklandığını göstermektedir. Faktörler “Atanmaya İlişkin Kaygı, Eğitsel Sorunlara İlişkin Kaygı ve Güvenliğe İlişkin Kaygı” olarak isimlendirilmiştir. DFA sonucunda ise elde edilen yapının uyum indekslerinin yeterli düzeyde olduğu belirlenmiştir (χ2/sd= 2,95, RMSEA= 02, SRMR= .07, CFI=.94, GFI=.90, AGFI=.87). Ölçeğin toplam madde korelasyonları. .40 ile .89 arasında değişmektedir. Ölçeğin Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı ise alt faktörlere göre .80 ile .85 arasında değiştiği belirlenmiştir. Bu sonuçlar dikkate alındığında ölçeğin öğretmen adaylarının Doğu ve Güneydoğu Anadolu’ya atanmaya ilişkin kaygı düzeylerini geçerli ve güvenilir bir şekilde ölçeceği söylenebilir.
Anahtar Kelimeler doğuya atanma, kaygı, öğretmen adayları
Abstract
Developing the Scale of Assignment Anxiety for Teacher Candidates to East and Southeast Anatolia
The aim of this study is to develop the scale of assignment anxiety for teacher candidates to Eastern and Southeastern Anatolia. The study group of the research consisted of 461 pre-service teachers studying at universities in the Marmara region. Exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA) were used in the study. Exploratory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA) were used in the study. Within the scope of the study, first, an exploratory factor analysis (EFA) was conducted with the data obtained from 300 students. Then, confirmatory factor analysis (CFA) was performed with the data obtained from the exploratory factor analysis (EFA) and the data obtained from 161 students. The result of the AFA shows that the scale consists of 25 items and 3 factors and 71.349% of the total variance was explained. Factors were named as “Anxiety about Assignment, Anxiety about Educational Problems, and Anxiety about Security”. As a result of CFA, it was determined that the scale was item and the fit indexes of the structure obtained were sufficient (χ2/sd= 2.95, RMSEA= .02, SRMR= .07, CFI=.94, GFI=.90, AGFI=.87). Total item correlations of the scale. It varies between .40 and .89. Cronbach Alpha internal consistency coefficient of the scale was found to vary between .80 and .85 according to sub-factors. Considering these results, it can be said that the scale will measure the anxiety levels of pre-service teachers about being appointed to Eastern and Southeastern Anatolia in a valid and reliable way.
Keywords Assignment to the East, Anxiety, Prospective Teacher
Kaynakça
- Burger, J. M. (2006). Kişilik (Çev. Erguvan Sarıoğlu, İ. D). İstanbul: Kaknüs Yayınları
- Büyüköztürk, Ş. (2017). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem Akademik Yayıncılık. DOI: https://doi.org/10.14527/9789756802748
- Büyüköztürk, Ş., Şekercioğlu, Ç. ve Çokluk, Ö. (2015). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: spss ve lısrel uygulamaları. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
- Cabı, E., ve Yalçınalp, S. (2013). Öğretmen adaylarına yönelik mesleki kaygı ölçeği (MKÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 44(44), 85-96. DOI: https://doi.org/10.17556/jef.19885
- Çeliköz, N., ve Çetin, F. (2004). Anadolu öğretmen lisesi öğrencilerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarını etkileyen etmenler. Milli Eğitim Dergisi, 162(1), 139-157.
- Ekinci, A. (2010). Aday öğretmenlerin iş başında yetiştirilmesinde okul müdürlerinin rolü. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 15, 63-77.
- Erdemir, N. (2007). Mesleğe yeni başlayan fen bilgisi öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunlar ve şikâyetleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 6(22), 135-149.
- Eskici, M. (2016). Öğretmen adaylarının atanamama kaygılarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Electronic Turkish Studies, 11(19). Doi: 10.7827/TurkishStudies.10035 DOI: https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.10035
- Kalaycı, Ş. (2016). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistiktik teknikleri. Ankara: Asil Yayıncılık.
- Kinay, İ. ve Özkan, E. (2014). Öğretmen adayları için konuşma kaygısı ölçeği (ÖAKKÖ) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Electronic Turkish Studies, 9(5), 1747-1760. Doi: 10.7827/TurkishStudies.6880 DOI: https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.6880
- Köklükaya, A. N. ve Güven-Yıldırım, E. (2016). Öğretmenlik mesleğine yönelik kaygı ölçeğinin geliştirilmesi ve fen bilgisi öğretmen adaylarının kaygı düzeylerinin belirlenmesi. Journal of International Social Research, 9(43), 1454-1462. DOI: https://doi.org/10.17719/jisr.20164317716
- Özdamar, K. (2017). Ölçek ve test geliştirme yapısal eşitlik modellemesi. Eskişehir: Nisan Kitapevi.
- Özdemir S., Yalın, H.İ. ve Sezgin, F. (2008). Eğitim bilimine giriş. (6. Basım). Ankara: Nobel Yayıncılık.
- Özpınar, M. (2008). Köyde görev yapan sınıf öğretmenlerinin sorunları (Aydın ili örneği). Yüksek Lisans Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.
- Özpınar, S. (2007). Anadolu öğretmen liselerinde okutulan öğretmenlik meslek bilgisi dersleri ile eğitim fakültelerinde okutulmakta olan öğretmenlik meslek bilgisi derslerinin ilişki düzeylerinin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
- Palavan, Ö., ve Donuk, R. (2016). Kırsal kesimde görev yapan öğretmenlerin sorunları. Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 109-128. DOI: https://doi.org/10.29065/usakead.232430
- Sarıçam, H., ve Çetintaş, K. (2015). Okul kaygısı ölçeği-öğretmen formunu türkçeye uyarlama: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 4(2), 41-50. DOI: https://doi.org/10.1501/Asbd_0000000041
- Seçer, İ. (2015). SPSS ve LİSREL ile pratik veri analizi. Ankara: Anı Yayıncılık.
- Sönmez, V ve Alacapınar, F, G. (2016). Sosyal bilimlerde ölçme aracı hazırlama. Ankara: Anı Yayıncılık.
- Sünbül, A. M. (1996). Öğretmen niteliği ve öğretimdeki rolleri. Kuram ve Uygulamada Egitim Yönetimi Dergisi, 2(4), 597-608.
- Şahin, A , Analı, K . (2019). Türkiye'nin doğu illerinde görev yapan aday sınıf öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunlar. Okuma Yazma Eğitimi Araştırmaları , 7(1) , 37-50 . Doi: 10.35233/oyea.467017 DOI: https://doi.org/10.35233/oyea.467017
- Tabachnick, B, G,, ve Fidell, L, S. (2013). Using multivariate statistics (sixth ed,) Pearson, Boston.
- Toker-Gökçe, A. (2013). Sınıf öğretmenlerinin adaylık dönemlerinde yaşadıkları mesleki sorunlar. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 21, 137-156.
- Türk Dil Kurumu (2020). Türk dil kurumu sözlükleri. 28 Haziran 2020 tarihinde https://sozluk.gov.tr/ internet adresinden erişilmiştir.
- Yan, H. (2009). Teacher training ın china and a practical model: e-training community (etc). Campus-Wide Information Systems, 26(2), 114-121. Doi: 10.1108/10650740910946837 DOI: https://doi.org/10.1108/10650740910946837
- Yurdugül, H. (2005). Ölçek geliştirme çalışmalarında kapsam geçerlilik indekslerinin kullanımı. XIV Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi 28-30 Eylül, Denizli.