Cilt 6 Sayı 31 (2018)

Araştırma Makalesi

Dijital Oyun Oynayan Çocukların Dijital Oyun Bağımlılıklarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Yayımlandı 30.12.2018

Cilt 6 Sayı 31 kapak

Öz

Günümüzde hızla gelişen teknoloji, bireyin birçok alanda yaşamını şekillendirdiği gibi, çocukların temel ihtiyacı olan oyunlar üzerinde de etkili olmuştur. Dijital oyunlar, çocuğun yaşamına sadece olumlu yönde etki etmemiş, birçok olumsuzluğu da beraberinde getirmiştir. Bu olumsuzluklardan birisi de dijital oyun bağımlılığıdır. Özellikle çocukların sosyal ve duygusal açıdan bunalımlı bir dönem yaşadığı ergenlik çağlarında, oyun bağımlısı olması, çocuğun gelişimini olumsuz yönde etkileyebilir. Bu açıdan bakıldığında bu çağ çocuklarının dijital oyun bağımlısı olmasında etkili olan faktörlerin belirlenmesi, konu ile ilgili çalışan uzmanlara ve yapılacak çalışmalar kaynak oluşturabilecektir. Araştırmanın amacı, dijital oyun oynayan ortaokulda öğrenim gören çocukların dijital oyun bağımlılık düzeyleri üzerinde çeşitli değişkenlerin etkili olup olmadığını saptamaktır. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış, çalışma grubu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmaya Erzincan ilinde bulunan iki ortaokulda öğrenim gören ve dijital oyun oynayan 134 çocuk dahil edilmiştir. Araştırmada çocukların demografik özelliklerini belirleyebilmek için araştırmacı tarafından geliştirilen Genel Bilgi Formu ile dijital oyun bağımlılık düzeylerini belirleyebilmek için Hazar ve Hazar (2017) tarafından geliştirilen Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen analizler sonucunda, çocukların dijital oyun bağımlılığı düzeyleri üzerinde yaş ve annenin dijital oyun oynama durumunun etkili olduğu saptanırken; cinsiyet, yaş, kardeş sayısı, anne ve baba öğrenim durumu, anne ve baba dijital oyun oynama durumu ve dijital oyun türü değişkenlerinin etkili olmadığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler Dijital oyun, bağımlılık, çocuk, ölçek

Abstract

Investigation of Digital Game Addiction of Children Playing Digital Game in Terms of Various Variables

Today, rapidly-developing technology affects an individual’s life in many fields and it is also effective on games which are the basic need of children. Digital games do not only affect the children’s life affirmatively, they also cause lots of negativities. One of these negativities is the digital game addiction. Especially, in puberty, when children experience social and emotional stressful period, children’s becoming a game addicted can affect their development negatively. From this perspective, determination of factors which are influential in children’s becoming digital game addicted can provide resources for experts and next studies. Aim of this study is to detect whether some variables are influential on the digital game addiction level of children who play digital game and study in secondary school. In the study quantitative research method and criterion sampling which is one of the study group sampling methods were used. The study involves 134 students who study in two different secondary schools in Erzincan and play digital games. In order to determine the demographic characteristics of the children, General Information Form developed by the researcher was applied and also Digital Game Addiction Scale which was developed by Hazar and Hazar (2017) was employed to determine the digital game addiction level of the children. As a result of the study it was found that age and mother’s playing digital game variables had an influence on the digital game addiction level of children but other variables; gender, number of sibling, educational background of father and mother, father’s playing digital game and type of digital game were not influential on digital game addiction level of children.

Keywords Digital game, addiction, child, scale

PDF

Kaynakça

  1. Akçay, D. ve Özcebe, H. (2012). Okul Öncesi Eğitim Alan Çocukların Ve Ailelerinin Bilgisayar Oyunu Oynama Alışkanlıklarının Değerlendirilmesi. Çocuk Dergisi, 12 (2), 66-71. DOI: https://doi.org/10.5222/j.child.2012.066
  2. Avşar, A. H. (2013). Ergen Bireylerde Sosyal Beceri Düzeyinin Kardeşli Ve Tek Çocuk Olma Açısından İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Arel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  3. Balıkçı, R. (2018). Çocuklarda ve Ergenlerde Çevrimiçi Oyun Bağımlılığı Ve Agresif Davranışlar Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  4. Chiu, S. I., Lee, J. Z., ve Huang, D. H. (2004). Video game addiction in children and teenagers in Taiwan. CyberPsychology & Behavior, 7 (5), 571-581. DOI: https://doi.org/10.1089/cpb.2004.7.571
  5. Erboy, E. ve Akar Vural, R. (2010). İlköğretim 4. ve 5. Sınıf Öğrencilerinin Bilgisayar Oyun Bağımlılığını Etkileyen Faktörler. Ege Eğitim Dergisi,11 (1), 39-58.
  6. Fraenkel. J. R. & Wallen. N. E. (2006). How to Design and Evaluate Research in Education (Sixth edition). Th McGraw-Hill Companies
  7. Gökçearslan, Ş., & Durakoğlu, A. (2014). Ortaokul Öğrencilerinin Bilgisayar Oyunu Bağımlılık Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 23 (14), 419-435.
  8. Günüç, S. (2009). İnternet Bağımlılık Ölçeğinin Geliştirilmesi Ve Bazı Demografik Değişkenler İle İnternet Bağımlılığı Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Van.
  9. Hazar, Z. (2016). Fiziksel Hareketlilik İçeren Oyunların 11-14 Yaş Grubu Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılığına Etkisi. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  10. Hazar, Z., Demir, G. T., Namlı, S. ve Türkeli, A. (2017). Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılığı Ve Fiziksel Aktivite Düzeyleri Arasındaki İlşkinin İncelenmesi. Beden Egitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 11 (3), 319-332.
  11. Hazar, Z. ve Hazar, M. (2017). Digital Game Addiction Scale for Children Çocuklar İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği. Journal of Human Sciences, 14 (1), 203-216. DOI: https://doi.org/10.14687/jhs.v14i1.4387
  12. Horzum, M. B. (2011). İlköğretim Öğrencilerinin Bilgisayar Oyunu Bağımlılık Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi Examining Computer Game Addiction Level of Primary School Students in Terms of Different Variables.Education, 36 (159). DOI: https://doi.org/10.15390/ES.2011.907
  13. Horzum, M.B., Ayas, T. ve Çakır, Ö. (2011). Üniversite Öğrencilerinin İnternet Ve Oyun Bağımlılıklarının Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 44 (2), 95-117.
  14. Karasar. N. (2006). Bilimsel Araştırma Yöntemi (16. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  15. Koç Başaran, Y. (2017). Sosyal Bilimlerde Örnekleme Kuramı. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 47, 480-495. DOI: https://doi.org/10.16992/ASOS.12368
  16. Onay, P.D.; Tüfekçi A. ve Çağıltay, K. (2005). Türkiye'deki Öğrencilerin Bilgisayar Oyunu Oynama Alışkanlıkları Ve Oyun Tercihleri: ODTU Ve Gazi Üniversitesi Öğrencileri Arası Karşılaştırmalı Bir Çalışma, Bilişim Teknolojileri Işığında Eğitim Konferansı, Ankara.
  17. Quaiser-Pohl, C., Geiser, C., & Lehmann, W. (2006). The Relationship Between Computer-Game Preference, Gender, and Mental-Rotation Ability. Personality and Individual differences, 40 (3), 609-619. DOI: https://doi.org/10.1016/j.paid.2005.07.015
  18. Patton, M. Q. (2014). Nitel Araştırma Ve Değerlendirme Yöntemleri (M. Bütün ve S. B. Demir, çev.). Ankara: Pegem Akademi.
  19. Sherry, J. L., & Lucas, K. (2001). Video Game Uses and Gratifications As Predictors Of Use and Game Preference. Paperpresented at theannualmeeting of the International CommunicationAssociation, Marriott Hotel, San Diego, CA.
  20. Şahin, C. ve Tuğrul, V.M. (2012). İlköğretim Öğrencilerinin Bilgisayar Oyunu Bağımlılık Düzeylerinin İncelenmesi. Journal of World of Turks, 4, 3, 115-130.
  21. TDK (Türk Dil Kurumu) (2018). Bağımlı. Web üzerinde http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.5c25b7f07db9d9.36421117 adresinden 18.12.2018 tarihinde alınmıştır.
  22. Wo, O. (2004). Computer Game Addiction and it’s Predictors of Korean Elementary School Children. Korean J Child Health Nurs-July, 10 (3), 282-290.