Cilt 6 Sayı 29 (2018)

Derleme Makalesi

Mondros Ateşkes Antlaşması’nın İmzalanmasında Müttefiklerin Balkan Harekatının Rolü

Yayımlandı 29.10.2018

Cilt 6 Sayı 29 kapak

Öz

Osmanlı Devleti, 30 Ekim 1918 tarihinde Mondros Ateşkes Antlaşması’nı imzalamak zorunda kalmıştır. Bu tarihte Nuri Paşa yönetiminde Kafkas Ordusu Azerbaycan’da, Ali İhsan Paşa yönetimindeki bir diğer ordu Musul’da ve Mustafa Kemal Paşa komutasındaki Yıldırım Orduları grubu da Halep’in kuzeyinde konuşlanmıştır. Buna rağmen Osmanlı Devleti’nin ateşkes antlaşmasını imzalamak zorunda kalmasının nedeni İngiliz ve Fransız kuvvetlerinin Bulgaristan’ı mağlup ettikten sonra Trakya’ya yönelmeleridir. Mevcut ordularının zaiyatını telafi edemeyen Osmanlı Devleti, Trakya’dan gelen tehdide karşı bir askeri kuvvet toplayamamıştır. Zaten Bulgaristan’ın savaştan çekilmesi Osmanlı Devleti ile Almanya’nın bağlantısının kopmasına yol açmıştır. Bu nedenle devlet teslim olmak zorunda kalmıştır. Yani müttefiklerin Balkanlar’da Bulgaristan’ı saf dışı bırakarak Osmanlı Devleti’ne yönelmeleri savaşı bitiren girişim olmuştur. Bu nedenle bu çalışmada İngiltere ve Fransa’nın Yunanistan’a asker çıkartarak Yunanistan’ı savaşa sokmaları, Bulgaristan’ı saf dışı etmeleri ve Osmanlı Devleti’ne yönelmeleri incelenecektir. Bu girişimin Osmanlı Devleti’ni nasıl teslim olmaya zorladığı analiz edilecektir.

Anahtar Kelimeler Osmanlı Devleti, Mondros Ateşkes Antlaşması, İngiltere, Fransa, Bulgaristan, Balkanlar

Abstract

The Role of the Alliances’ Balkan Operation in the Signature of the Mondros Armistice Treaty

The Ottoman State had to sign the Mondros Armistice Treaty on October 30, 1918. This date, the Caucasus Army in Azerbaijan under the direction of Nuri Pasha, another army under Ali Ihsan Pasha in Mosul and the Yıldırım Armies group under the command of Mustafa Kemal Pasha were also deployed to the north of Aleppo. Nevertheless, the fact that the Ottoman Empire had to sign the ceasefire agreement is why the British and French forces head to Thrace after defeating Bulgaria. The Ottoman State, unable to compensate for the disadvantages of the existing armies, did not collect a military force against the threat from Thrace. Already the withdrawal of Bulgaria from the war has led to a break the connection between the Ottoman Empire and Germany. For this reason, the state has to surrender. That is to say that allies defeated Bulgaria in the Balkans and attack the Ottoman Empire in an attempt to end the war. for this reason in this study will be examined that Britain and France to put Greece into war by releasing troops to Greece and to exclude Bulgaria from the war and to attack the Ottoman Empire. This initiative will analyze how the Ottoman Empire was forced to surrender.

Keywords Ottoman State, Mondros Armistice Agreement, England, France, Bulgaria, the Balkans

PDF

Kaynakça

  1. Albayrak, Muzaffer, “Birinci Dünya Savaşı Başlıyor ve Osmanlı Devleti Savaşa Giriyor”, 13 Haziran 2018, http://canakkale.tubitak.gov.tr/?q=content/i-dünya-savaşı-başlıyor-ve-osmanlı-devleti-savaş-giriyor
  2. Denker, Arif Cemil, (2006), Birinci Dünya Savaşı’nda Teşkilat-ı Mahsusa, haz. Metin Martı, Arma Yayınları, İstanbul.
  3. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/6, 0047
  4. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/3, 0052
  5. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/13, 0010
  6. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0040
  7. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0031
  8. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0030
  9. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0022
  10. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0012
  11. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0008
  12. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0002
  13. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 23/1, 0001
  14. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 45/5/18, 0001-0005
  15. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 42/5/14, 0003
  16. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 42/5/10, 0003
  17. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 42/6/3, 0001-0005
  18. İngiliz Ulusal Arşivi, CAB 42/5/3, 0002
  19. Koloğlu, Orhan, (2007/), Sorularla Vahdettin, Pozitif Yayınları, İstanbul
  20. Koloğlu, Orhan, (2018), Curnalcilikten Teşkilat-ı Mahsusa’ya, Kırmızı Kedi Yayınları, İstanbul
  21. Mühlman, Carl, (2014), İmparatorluğun Sonu 1914, Timaş Yayınları, İstanbul
  22. Mütercimler, Erol, (2009), Fikrimizin Rehberi Gazi Mustafa Kemal, Alfa Yayıncılık, İstanbul
  23. Ortaylı, İlber, (2008), Osmanlı İmparatorluğu’nda Alman Nüfuzu, Timaş Yayınları, İstanbul
  24. Ortaylı, İlber, (2013), Avrupa ve Biz, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul
  25. Ortaylı, İlber, (2016), Osmanlı’ya Bakmak, İnkılap Kitabevi, İstanbul
  26. Shaw, Stanford, (2013), Birinci Dünya Savaşı’nda Osmanlı İmparatorluğu Savaşa Gİriş, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara
  27. Tekin, Arslan, (2016), Enver Paşa ve Dönemi, Kariyer Yayınları, İstanbul
  28. Tekin, Nergishan, (2017), Gizemli Örgütler; Teşkilat-ı Mahsusa, İttihat ve Terakki, İlgi Yayınları, İstanbul
  29. Vardar, Galip, (2003), İttihat ve Terakki İçinde Dönenler, Haz. Samih Nafiz Tansu, Yeni Zamanlar Yayınları, İstanbul.
  30. Yellice, Gürhan, (2016) “Birinci Dünya Savaşı ve Yunanistan Çanakkale’den Milli Bölünmeye”, Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi 16-32, 2016, s. 205-242