Turgut Uyar’ın “Toplandılar” Şiir Kitabına Tematik Bir Yaklaşım

20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren ortaya çıkan İkinci Yeni şiir anlayışı, birçok tartışmayı beraberinde getirmiştir. Şiir toplulukları, sanatçı ve eleştirmenlerin küçük bazda farklı yaklaşımları olsa da genel anlamda Türk şiirinde ittifak ettikleri; alışılagelen ve kabul gören bir şiir anlayışı mevcuttur. Buna dair tartışmalar olsa da bunlar sanatsal bağlamda daha çok mikro düzeyde gerçekleşmiştir. Fakat İkinci Yeni ile birlikte şiirde içerik ve biçim etrafında gelişen ciddi tartışmalar söz konusu olmuştur. İkinci Yeni şairleri, kendilerine yöneltilen ütopik sanatsal konformizm suçlaması karşısında, şiirlerini daha muhkem örmeye çalışarak, muhteva ve formda yaptıklarını gerekçelendirerek cevap vermeye çalışmışlardır. Bu tartışmalar ekseninde Türk şiirinde gerçekleşen değişim ve dönüşümde adı anılanlardan biri Turgut Uyar’dır. Dünyanın En Güzel Arabistanı kitabıyla İkinci Yeni şiir anlayışı ile örtüşen şiir çizgisi diğer yapıtlarıyla devam eder. Bunlardan biri 1974 yılında yayımlanan Toplandılar isimli eseridir. Birçok temanın yer aldığı yapıtta; kentleşme, doğa, duyarlılık, yalnızlık, geçmiş, yolculuk ve toplumdaki eşitsizlik öne çıkan izleklerdir. Çağın ve getirdiklerinin sorunsallaştırılması bağlamında, sözü edilen temaların oluşturduğu anlam dünyası tahlil edilmeye çalışılmıştır. Bu yaklaşımın öncelenmesi, sanatçının eserine tematik bir perspektiften bakmayı gerekli kılmıştır. Bu çalışmada tematik bir yaklaşım benimsenerek, belirtilen izlekler çerçevesinde eserdeki söylem ve anlam katmanlarının açığa çıkarılması amaçlanmıştır.

İkinci Yeni/The Second New poetry understanding that emerged from the second half of the 20th century brought many discussions. Although poem groups, writers and critics have had different small ideas about it, it has been agreed that they have a poetic sense. These discussions have realized on micro areas mostly. However, along this poetry we can see some crucial debates on poem content and pattern. Poets of The Second New concept have defended themselves against the blame that they were utopistic artistic conformism by weaving their poem more firmly and telling that they have had made some changes in the pattern and content of poems. In the center line of these change debates, Turgut Uyar one of those ones who was spoken about. His poetry line which overlapped with The Second New by his book named The Nicest Arabia of the World goes on by his other works. One of these is his book named Toplandılar/They Gathered which was published in 1974. There are many themas of the book such as urbanism, nature, sensitiveness, loneliness, past, travelan the inadequaty in the society. Many themas have been tried to be analysed in the context of the present century and its problematic matters. This approach has created a need that we must glance his poems in a thematic vision. A thematic approach has been accepted for this work and we have aimed to reveal the sense and discourse layers of the book in the framework of stated lines.