Türk Sineması’nda Arabesk Müzik ve Sahne Dönemi: “Batan Güneş” Filmi Örneği

Toplumun yaşam tarzı ve beklentileri, siyasi, ekonomik durumu, toplumdaki baskın kültür gibi unsurlar sanatın icra edilme tazını etkilemektedir. Sinema, toplumda meydana gelen olumlu veya olumsuz tüm değişimlerden etkilenmektedir. 1970’li yılların başından itibaren çeşitli sosyal ve ekonomik nedenler ile yaşanan büyük şehirlere göç, sanayileşme, gecekondulaşma ve yoksulluk gibi olumsuz durumlar yönetmenleri arabesk sinemaya yönlendirmiştir. Televizyonlarda yer bulamayan dönemin arabesk ses sanatçıları ise bu filmlerde başrol oynayarak popülerliğini sürdürmeye, bestelerini sinema yolu ile duyurmaya çalışmıştır. Bu çalışma 1970’li yıllardan başlayarak 1980’lerin sonlarına kadar Türk Sineması’nda yoğun olarak görülen arabesk müzik üzerine şekillenmiştir. Bu çalışmada literatür taraması yapılmış, arabesk sinemanın genel özellikleri ve yapısı üzerinde durulmuştur. Türk sinema tarihinde arabesk müzik olgusu aranarak arabesk pratikler üzerinden belirlenen eserler söylem analizi ile değerlendirilmiştir.

The life style and expectations of the society, political, economic situation and dominant culture in the society affect the performance of art. Cinema has affects all positive and negative changes in society. Since the beginning of the 1970s, negative situations such as migration, industrialization, shanty housing and poverty have caused the directors to arabesque cinema due to various social and economic reasons. The vocal artists of the period who could not find opportunity to appear on television sustained their popularity and made their compositions public by playing starring roles in such movies. This study focuses on the arabesque music which took part in Turkish cinema from the 1970s to the end of 1980s. In this study, literature review is made and general characteristics and structure of arabesque cinema is emphasized. In the history of Turkish cinema, the artifacts determined by the arabesque music phenomenon were searched through discourse analysis.