Kampın Biyopolitikası: Yevgeniya Ginzburg ve Varlam Şalamov’un Gulag Tanıklığında Beden

Bu çalışma, nüfusu gözetim altında tutarak bireylerin biyolojik potansiyelinden ve yeteneklerinden devlet lehine istifade edilmesini hedefleyen biyopolitikanın, Sovyet ıslah-çalıştırma kamplarında ölüm politikasıyla (thanatopolitika) kesiştiği uygulamaları ortaya koymayı amaçlar. Makbul yurttaşların inşasından, “halk düşmanlarının” imhasına uzanan süreci, Çağdaş İtalyan siyaset felsefecisi Georgio Agamben’in “çıplak hayat” ve “istisna hâli”; Çağdaş Fransız tarihçi Annette Becker’in “hayvanlaştırmak” ve “şeyleştirmek” kavramları bağlamında ele alır. İlgili kavramlar, Gulag’dan kurtulan ve kamp nesri olarak adlandırılan tanıklık edebiyatı türünde eserler veren Yevgeniya Ginzburg’un “Sarp Güzergâh” (Krutoy marşrut) ve Varlam Şalamov’un “Kolıma Hikâyeleri” (Kolımskiye rasskazı) adlı otobiyografik yapıtları çerçevesinde değerlendirilmiştir. Çalışmada, Agamben’in öngördüğü üzere, kamp gerçeğinin geçmişe ait bir anormallik olarak geride kalmadığı; günümüz siyasal hayatının modeli olarak kuramda ve uygulamada karşılık bulduğu sonucuna erişilmiştir.

The objective of this study is to present intersections between biopolitics that intends to benefit from biological potential and capabilities of the individual in favor of the state by keeping population under surveillance and politics of death (thanatopolitics) in Soviet corrective labor camps. It discusses the process from constructing persona-grata to destructing persona-non-grata as “enemies of the people” through contemporary Italian philosopher Georgio Agamben’s conceptualisations “bare life” and “state of exception”; and contemporary French historian Annette Becker’s “animalization” and “reification”. The relevant concepts are evaluated within the testimonies of Gulag survivors -Yevgeniya Ginzburg's “Journey into the Whirlwind” and Varlam Shalamov's “Kolyma Stories”. It has been concluded that the phenomenon of camp was not left behind as an anomaly of the past; it has correspondence in theory and practice as the matris and the nomos of current political life as Agamben prescribed.