Cilt 6 Sayı 26 (2018)

Araştırma Makalesi

Ebeveynlerin Kişilik Özellikleri ile Çocuklarının Sosyal Becerileri Arasındaki İlişki

Yayımlandı 31.07.2018

Cilt 6 Sayı 26 kapak

Öz

Bu araştırmada, ebeveynlerin kişilik özellikleri ile çocuklarının sosyal becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu temel amaç çerçevesinde; ebeveynlerin kişilik özelliklerinin ve çocukların sosyal becerilerinin çeşitli değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. İlişkisel tarama modeline uygun olarak düzenlenen araştırmanın örneklemi, 2016-2017 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Avrupa Yakası’ndaki Büyükçekmece, Beylikdüzü, Avcılar, Küçükçekmece ve Esenler ilçelerinden basit seçkisiz örnekleme modeliyle seçilmiş 15 okul öncesi eğitim kurumunda (4 devlet, 11 özel) eğitim görmekte olan 4-6 yaş grubu 315 çocuk ve ebeveynlerinden oluşmuştur. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları; Ebeveyn Bilgi Formu, Uluslararası Kişilik Envanteri ve Anaokulu ve Anasınıfı Davranış Ölçeği (PKBS–2)’dir. Araştırma için toplanan veriler SPSS 22 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular şöyledir: Ebeveynlerin kişilik özellikleri ile çocukların sosyal becerileri arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Ebeveynlerin kişilik özellikleri cinsiyete, gelir düzeyine ve içinde yetişilen coğrafi bölgeye göre anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır. Çocukların sosyal becerileri devam edilen anaokul türüne, annenin çalışma durumuna ve ailenin gelir düzeyine göre anlamlı düzeyde farklılaşmaktadır.

Anahtar Kelimeler Ebeveyn Kişilik Özellikleri, Okul Öncesi Eğitim, Sosyal Beceriler

Abstract

The Relationship Between the Personality Characteristics of Parents and Social Skills of the Children

In this study, it is aimed to examine the relationship between the personality characteristics of parents and the social skills of the children. Within the scope of this basic aim; it is surveyed that if the personal characteristics of parents and the social skills of their children differentiates or not according to several variables. The sample which is regulated in accordance of the relational screening model is consisted of the 315 children in the 4-6 age group and their parents which are getting education in 15 preschool education institutions (4 public and 11 private) that are located in European side of İstanbul province; Büyükçekmece, Beylikdüzü, Avcılar, Küçükçekmece and Esenler districts by simple random sampling method in 2016-2017 academic year. The data collection tools are; Parent Information Form, International Personality Inventory-Short Version (IPISV) and Preschool and Kindergarten Behaviour Scales-2 (PKBS-2). The data collected for the research were analyzed using SPSS 22 program. The findings obtained from the research are as follows: There is a significant relationship between the personality characteristics of parents and the social skills of their children. Personality characteristics of parents differentiate in significant levels according to the sex, level of income and the geographical district growed up. Social skills of the children differentiate in significant levels according to the type of preschool, the employment status of mother and the level of income.

Keywords Personality Characteristics of Parent, Preschool Education, Social Skills

PDF

Kaynakça

  1. Abdi, B. (2010). Gender Differences In Social Skills, Problem Behaviours and Academic Competence of Iranian Kindergarten Children Based on Their Parent and Teacher Ratings. Procedia Social and Behavioral Sciences. 5, 1175–1179. DOI: https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2010.07.256
  2. Altay, F.B. ve Güre, A. (2012). Okul öncesi Kuruma (Devlet-Özel) Devam Eden Çocukların Sosyal Yeterlik Ve Olumlu Sosyal Davranışları İle Annelerinin Ebeveynlik Stilleri Arasındaki İlişkiler. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 12(4).
  3. Avcıoğlu, H.(2005).Etkinliklerle Sosyal Beceri Öğretimi. Ankara: Kök Yayıncılık.
  4. Barnett, W.S. and Belfield, C.R. (2006). Early Childhood Development And Social Mobility. The Future of Children, 16(2). DOI: https://doi.org/10.1353/foc.2006.0011
  5. Tabak, A., Basım, N., Tatar, İ. ve Çetin, F. (2010). İzlenim Yönetimi Taktiklerinde Beş Faktör Kişilik Özelliklerinin Rolü: Savunma Sanayiinde Bir Araştırma. Ege Akademik Bakış, 10 (2), 539-557. DOI: https://doi.org/10.21121/eab.2010219635
  6. Bilek, M.N. (2011). Okul Öncesi Dönem Çocuklarının Ev İle Okul Ortamındaki Sosyal Becerilerinin Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne.
  7. Bilge, R.(2013). Dikkat Eksikliği Ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Tanısı Olan Çocukların Anne Babalarının Kişilik Özelliklerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  8. Canpolat, N.A (2017).Okul Öncesi Dönem Çocuklarının Sosyal Beceri Ve Problem Davranışları İle Ebeveynlerinin Duygusal Zeka Düzeyleri Ve Yaşam Doyumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  9. Choi, D.H., Md-Yunus, S. (2011).Integration Of A Social Skills Training: A Case Study Of Children With Low Social Skills. Education, 39(3), 249-264. DOI: https://doi.org/10.1080/03004270903501590
  10. Dayıoğlu, İ.E. (2017). Ebeveynlerde Kişilik Tipolojisi İle Şiddet Davranışı Ve Şiddet Eğilimi Arasındaki İlişki. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  11. Denham, S.A., Blair K.A., Demulder E., Levitas J., Sawyer K., Auerbch S. Major and Queenan P. (2003). Preschool Emotional Competence: Pathway to Social Competence?.Child Development,74(1), 238–256. DOI: https://doi.org/10.1111/1467-8624.00533
  12. Deniz, B. (2017). Evli Bireylerin Kişilik Özelliklerine Göre Bilinçli Farkındalık Düzeylerinin Ve Evlilik Doyumlarının İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  13. Dervişoğlu-Mavi, C. (2007). Okul Öncesi Kurumlarına Devam Eden 6 Yaş Çocuklarının, Sosyal Becerilerini Ve Problem Davranışlarını Etkileyen Faktörlerin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  14. Develioğlu, K. ve Tekin, Ö.A. (2013). Beş Faktör Kişilik Özellikleri Ve Yabancılaşma Arasındaki İlişki: Beş Yıldızlı Otel Çalışanları Üzerine Bir Uygulama. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18 (2).
  15. Doğan, T. (2013). Beş Faktör Kişilik Özellikleri Ve Öznel İyi Oluş. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 14(1), 56-64. DOI: https://doi.org/10.31671/dogus.2018.95
  16. Domitrovich, C.E., Cortes, R.C. and Greenberg, M.T. (2007). Improving Young Children’S Social And Emotional Competence: A Randomized Trial Of The Preschool “PATHS”Curriculum. The Journal of Primary Prevention, 28(2), 67-91. DOI: https://doi.org/10.1007/s10935-007-0081-0
  17. Eisenberg, N., Zhou, Q., Spinrad, T. L., Valiente, C., Fabes, R. A. and Liew, J. (2005). Relations Among Positive Parenting, Children’s Efortful Control And Externalizing Problems: A Three-Wave Longitudinal Study, Child Development, 76( 5), 1055-1071. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1467-8624.2005.00897.x
  18. Erler, Ö. (2011). Ebeveyn Kabul Reddi İle 5-6 Yaş Çocuklarının Sosyal Beceri Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  19. Gander, M. J. & Gardiner, H. W. (2007). Çocuk Ve Ergen Gelişimi (Çev: Ali Dönmez, Nermin Çelen ve Bekir Onur), Ankara: İmge Kitabevi.
  20. Goldberg, L.R. (1999): A Broad-Bandwidth, Public Domain, Personality Inventory Measuring The Lowerlevel Facets of Several Five-Factor Models: Personality Psychology in Europe. Netherlands: Tilburg University Press.
  21. Goldberg, L.R., Johnson, J.A., Eber, H.W., Hogan, R., Ashtone, M.C. Cloninger, R., Gough, H.G. (2006). International Personality Item Pool and The Future of Public-Domain Personality Measures, Journal of Research in Personality, 40, 84–96. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jrp.2005.08.007
  22. Göktan, B. (2007). Deniz Lisesi Öğrencilerinin Kişilik Özellikleri, Aile Ortamını Algılamaları Ve Gelecek Kaygıları Arasındaki İlişki Üzerine Bir İnceleme. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  23. Gülay, H. ve Akman, B.(2009).Okul öncesi Dönemde Sosyal Beceriler. Ankara: Pegem Akademi.
  24. Gülleci, V. (2017). 4-5 Yaş Çocukların Sosyal Beceri Ve Problem Davranışlarının Annelerin Okul Öncesi Eğitime Katılımları Açısından İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
  25. Gültekin, S.E. ve Dinçer, Ç.(2009).Okul öncesi Dönemde 5 Yaş Çocuklarının Sosyal Becerilerinin Bazı Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi. Uluslararası Katılımlı II. Çocuk Gelişimi Ve Eğitim Kongresi.
  26. Güneri-Yöyen, E.(2016).Uluslararası Kişilik Envanteri(IPI) Kısa Versiyonunun Türkçe’ye Uyarlanması: Güvenirlik Ve Geçerlilik Analizi. International Journal of Social Sciences and Education Research. 2(4),1311-1313.
  27. İnanç,L., Altıntaş,M. ve Barış,T. (2017). Ebeveynlerin Çocuk Yetiştirme Tutumları İle Kişilik Yapıları Arasındaki İlişki. International Journal of Social Sciences and Education Research. 3(5).
  28. John,O.P.,Hampson,S.E and Goldberg,L.R.(1991).The Basic Level İn Personality-Trait Hierarchies:Studies Of Trait Use And Accessibility And Social Psychology. Journal Personality and Social Psychology. 60(3), 348-361. DOI: https://doi.org/10.1037//0022-3514.60.3.348
  29. Johnson, J.L. (2000). Preventing Conduct Problems and Increasing Social Competence in High-Risk Preschoolers, A Doctoral Dissertation Regent University, Virgina.
  30. Karayılmaz, D. (2008). Anasınıfına Devam Eden Çocukların Duygusal Zeka Ve Sosyal Uyum Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
  31. Karasar, N. (1999). Bilimsel Araştırma Yöntemi. (9.Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  32. Kaya, A.(2010). İlköğretim Öğrencilerinin Anne - Babalarının Çocuk Yetiştirme Tutumlarının Kişilik Özelliklerine Göre Değişkenliğinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  33. Kaya, G. (2013). Parçalanmış Aileye Sahip Çocukların Sosyal Beceri Düzeylerinin Çok Boyutlu Olarak İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  34. Klimstra, T.A. (2012). The Dynamics of Personality and Identity in Adolescence. Euro J Dev Psycho. 9, 472-484. DOI: https://doi.org/10.1080/17405629.2012.673266
  35. Koçyiğit, S. ve Kayılı, G. (2008). Montessori Eğitimi Alan Ve Almayan Anaokulu Öğrencilerinin Sosyal Becerilerinin Karşılaştırılması. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20; 511-516.
  36. Kotil, Ç.(2010). Okul Öncesi Eğitim Kurumuna Yeni Başlayan 5 Yaş Çocukların Sosyal Duygusal Uyum Düzeylerine Annenin Ebeveyn Öz Yeterlik Algısı İle Okul Beklentilerine Uyum Düzeyinin Etkisi. Doktora Tezi. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  37. Köyceğiz, M. (2017). Okul Öncesi Dönem Çocuğu Olan Ebeveynlerin İletişim Becerileri Ve Çatışma Eğilimleri İle Çocuklarının Sosyal Becerileri Ve Problem Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara DOI: https://doi.org/10.17719/jisr.20185537237
  38. Kulaksızoğlu, A. (1997). Ergenlik Psikolojisi. İstanbul: Remzi Kitabevi.
  39. Kurt, F. (2007). Okulöncesi Eğitim Kurumlarına Devam Eden Beş-Altı Yaş Çocuklarının Sosyal Uyum Ve Becerilerine Proje Yaklaşımlı Eğitim Programlarının Etkisinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  40. Kuruçay, R.(2012). Babanın Durumsal Ve Kişilik Özellikleriyle Erkek Ergen Çocuklarının Gerçekleştirdiği Kuraldışı Davranışların Türü Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  41. Kuyurtar, N.(2011). Bilişsel Temelli Sosyal Beceri Grup Eğitiminin Okul Öncesi Yaş Grubundaki Etkililiğinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  42. Liman, B.(2017). Öz Düzenleme Beceri Eğitimi Programının Altı Yaş Grubu Çocukların Öz Düzenleme Becerilerine, Sosyal Duygusal Davranışlarına Ve Sosyal Becerilerine Etkisinin İncelenmesi. Doktora Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  43. Mastow, A. J. (2004). Longitudinal And Concurrent Prediction Of Peer Acceptance: Direct And Indirect Effects Of Emotional, Cognitive And Behavioral Factors. Unpublished Doctoral Thesis, University of Deleware, USA.
  44. Mcclelland, M.M., and Morrison., J.F. (2003). The Emergence Of Learning-Related Social Skills İn Preschool Children, Early Childhood Research Quarterly, 18, 206-22. DOI: https://doi.org/10.1016/S0885-2006(03)00026-7
  45. Milfort, R. and Greenfield, D. B. (2002). Teacher and Observer Ratings of Head-Start Children’s Social Skills, Early Childhood Research Quarterly, 17(4), 582-595. DOI: https://doi.org/10.1016/S0885-2006(02)00190-4
  46. Neslitürk, S.(2013). Anne Değerler Eğitim Programının 5-6 Yaş Çocuklarının Sosyal Beceri Düzeyine Etkisi. Doktora Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  47. Özbey, S. (2012). Ebeveynlerin Evlilik Uyumu Ve Algıladıkları Sosyal Destek İle Altı Yaş Çocuklarının Problem Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 20(1), 43-62.
  48. Özbey, S. ve Alisinanoğlu, F. 2009. Okul Öncesi Eğitim Kurumuna Devam Eden 60-72 Aylık Çocukların Problem Davranışlarının Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(6), 493-517.
  49. Özbey, S.(2009). Anaokulu Ve Anasınıfı Davranış Ölçeği’nin (PKBS-2) Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması Ve Destekleyici Eğitim Programının Etkisinin İncelenmesi. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  50. Özgülük, G.(2006). Okul Öncesi Eğitim Kurumlarında Tam Ve Yarım Günlük Eğitim Programlarına Göre 5-6 Yaş Grubu Çocuklarının Sosyal Ve Duygusal Gelişimlerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  51. Öztürker, B. (2014). 6 Yaş Çocuklarının Olumlu Sosyal Davranışları İle Anne Ve Öğretmen Özgeciliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  52. Özyürek, A., Bedge, Z. ve Yavuz, N.F. (2014). Okul Öncesi Çocukların Sosyal Becerileri İle Yakın Çevresindeki Yetişkin Etkileşimleri Arasındaki İlişki. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 115-134. DOI: https://doi.org/10.5578/JSS.8243
  53. Özyürek, A., ve Ceylan, Ş. (2014). Okul Öncesi Çocuklarda Sosyal Becerilerin Desteklenmesi Konusunda Öğretmen Ve Veli Görüşlerinin Belirlenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 99-114. DOI: https://doi.org/10.9779/PUJE575
  54. Park, S. Y. and Cheah, C. S. L. 2005. Korean Mothers’ Proactive Socialisation Beliefs Regarding Preschoolers’ Social Skills. International Journal of Behavioral Development, 29(1), 24-34. DOI: https://doi.org/10.1080/01650250444000306
  55. Pekdoğan, S.(2016). 5-6 Yaş Çocukların Sosyal Becerilerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(4), 1946-1965.
  56. Rinn, R. C., and Markle, A. (1979). Modification of Social Skills Deficits in Children. In A. S. Bellack & M. Hersen (Eds). Research and Practice in Social Skills Training. New York: Plenum. DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-4899-2192-5_4
  57. Sapsağlam, Ö.(2015). Anasınıfına Devam Eden Çocuklara Uygulanan Sosyal Değerler Eğitimi Programının Sosyal Beceri Kazanımına Etkisinin İncelenmesi. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  58. Sarı, E. (2007). Anasınıfına Devam Eden 5-6 Yaş Grubu Çocukların, Annelerinin Çocuk Yetiştirme Tutumlarının, Çocuğun Sosyal Uyum Ve Becerilerine Etkisinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  59. Schmidt, M. E., Demulder, E. K. and Denham, S. A. (2002). Kindergarten Social-Emotional Competence: Developmental Predictors And Psychosocial Implications. Early Child Development And Care, 172, 451–462. DOI: https://doi.org/10.1080/03004430214550
  60. Sevgen, M.(2016). Yaratıcı Drama Yoluyla Çocuklara Verilen Sosyal Beceri Eğitiminin Anaokulu Çocuklarının Sosyal Gelişimlerine Ve Yaratıcılıklarına Etkisi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  61. Şahin, S. ve Baç-Karaaslan, T. (2006). Üç-Altı Yaş Grubu Çocukların Sosyal Beceri Düzeylerinin İncelenmesi. Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Dergisi, 1 (2), 74-80.
  62. Şatıroğlu, G.(2017). Evli Bireylerde Aldatma Eğilimi, Bilişsel Duygu Düzenleme Ve Kişilik Özellikleri. Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  63. Tanrıöğen, Y.(2014). Okul Öncesi Dönemindeki Çocukların Yaşadıkları Sosyo-Kültürel Ortamların Onların Sosyal Becerileri İle Olan İlişkisini Değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli
  64. Tanrıverdi, H., ve Erarslan, N.(2015). Okul Öncesi Çocukların Sosyal Uyum Ve Beceri Düzeyleri İle Değer Kazanımları Arasındaki İlişki. Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 9, 9-23.
  65. Tatlı, S.(2014). Okul Öncesi Eğitim Kurumuna Devam Eden Çocukların Anne-Babalarıyla Ve Öğretmenleriyle Olan İlişkilerinin Sosyal Beceri Düzeylerine Etkisi. Yüksek Lisans Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  66. Tatlılıoğlu, K.(2014). Üniversite Öğrencilerinin Beş Faktör Kişilik Kuramına Göre Kişilik Özellikleri Alt Boyutlarının Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Tarih Okulu Dergisi, 7(17), 939-971. DOI: https://doi.org/10.14225/Joh400
  67. Tuzcu, A. (2017). Evli Bireylerde Kişilik Özelliklerinin Evlilik Uyumu Ve Evlilik Doyumu Üzerine Etkisi. Yüksek Lisans Tezi. Arel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İstanbul.
  68. Türkoğlu, D.(2013).Okul Öncesi Dönem Çocuğu Olan Babaların Babalık Rollerini Algılamaları İle Eşlerinden Gördükleri Desteğin Çocuklarının Sosyal Beceri Düzeylerine Etkisinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  69. Uysal, A.(2014). Anne Destekli, Anne Desteksiz Sosyal Beceri Eğitimi Alan Ve Almayan Okul Öncesi Çocukların Sosyal Beceri Düzeyleri Ve Benlik Kavramlarının Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi. Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  70. Walker, S. 2005. Gender Differences İn The Relationship Between Young Children’s Peerrelated Social Competence And İndividual Differences İn Theory Of Mind. The Journal of Genetic Psychology, 16 (3), 297-312. DOI: https://doi.org/10.3200/GNTP.166.3.297-312
  71. Yaşar-Ekici, F. (2015). Okul Öncesi Eğitime Devam Eden Çocukların Sosyal Becerileri İle Aile Özellikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, (Eğitim Özel Sayısı-1), 223-259.
  72. Yaşar-Ekici, F. (2017). Okul Öncesi Eğitim Kurumlarındaki Aile Katılım Çalışmalarına Katılan ve Katılmayan Ailelerin Çocuklarının Sosyal Beceri ve Problem Davranışları Arasındaki İlişki. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(1), 543-562. DOI: https://doi.org/10.17218/hititsosbil.299033
  73. Yazıcı, H. (1997). Karadeniz Teknik Üniversitesi Öğrencilerinin Kişilik Özelliklerinin Eysenck’in Kişilik Kuramına Dayalı Olarak Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.