Ekonomik Gelişmişlik Düzeyi ile Basın Özgürlüğü Arasındaki İlişki Üzerine Bir Araştırma

Basın özgürlüğü günümüzde sıklıkla tartışılan bir konu olup bir ülkenin basın özgürlüğü konusunda takındığı tutum o ülkenin demokratiklik ve gelişmişlik seviyesiyle de özdeşleştirilmektedir. İfade ve basın özgürlüğünün toplumların ve insanların gelişimi için olmazsa olmaz olarak addedilmesinden ötürü gelişmiş ülkelerden basın özgürlüğü konusunda da gelişmiş olmayı beklemek doğal olmaktadır. Pek çok uluslararası kuruluşa göre dünyanın en gelişmiş ekonomileri Amerika Birleşik Devletleri (“ABD”), Japonya, İngiltere, Almanya, Fransa, Kanada ve İtalya’dan oluşan G7 ülkeleridir. Uluslararası Para Fonu’nun (“IMF”) 2017 yılında yayınladığı Dünya Ekonomik Görünüm Raporu’nda yer alan verilere göre G7 ülkelerinin Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (“GSYH”) toplamları 39 ülkeden oluşan gelişmiş ülkelerin GSYH toplamlarının %74,1’ini, dünya toplamının %31,0’ını elinde bulundurmaktadır. Bu çalışmada bir ülkenin ekonomik gelişmişlik sıralamasındaki yerinin basın özgürlüğü sıralamasında da belirleyici bir faktör olduğu ancak dünyanın en gelişmiş ülkeleri arasında kabul edilen G7 ülkelerinin basın özgürlüğü sıralamasındaki konumlarının basın özgürlüğü sıralamasındaki konumlarıyla örtüşmeyerek buna bir istisna teşkil ettiği görüşü savunulmaktadır. Bu görüşten hareketle öncelikle dünyanın en gelişmiş ekonomilerini tespit etmek için 2016 yılında GSYH ve kişi başı GSYH açısından ilk on sırada olan ülkeler belirlenmiş, daha sonra bu ülkelerden gelişmiş ülke kategorisinde olmayanlar elenmiştir. GSYH sıralamasında hali hazırda ilk on sıra içinde yer alan G7 ülkeleri ve belirlenen ölçüte göre kapsama ilave olan Lüksemburg, İsviçre, Norveç, İrlanda, İzlanda ve Danimarka’dan oluşan gelişmiş ülke grubunun ekonomik gelişmişlik sıralamaları ile basın özgürlüğü sıralamaları analitik ve istatistiki olarak incelenmiştir. İnceleme sonucunda ekonomik olarak dünyanın en büyük ülkeleri arasında yer alan G7 ülkelerinin basın özgürlüğü sıralamasındaki yerlerinin ekonomik gelişmişlik sıralamasındaki yerleri ile uyum göstermediği gözlemlenmiştir.

Nowadays, Press Freedom is a widely discussed topic and it is often perceived as an indicator of being democratic and developed. Freedom of expression and press freedom are an indispensable part of social development. Therefore, expecting a free press from developed countries is a natural consequence. G7 countries consisting of United States, Japan, Germany, United Kingdom, Canada, Italy and France are considered as major developed countries by many international organizations. According to 2017 World Economic Outlook published by International Monetary Fund, G7 countries hold 74.1% of developed countries’ GDP total as well as 31% of global GDP. The argument of this study is that although economic development is a prerequisite for being developed in terms of press freedom, G7 countries which are considered to be the most developed countries of the world are not equally developed in terms of press freedom. To support this argument, top 10 countries in terms of GDP and top 10 countries in terms of GDP per capita have been determined using 2016 data and the countries that are not classified as “developed” by international institutions are eliminated. A group of 13 developed countries is formed including G7 countries which already hold a place in top 10 GDP ranking plus Luxemburg, Switzerland, Norway, Ireland, Iceland and Denmark. This group has been analyzed both analytically and statistically in terms of their ranking of economic development and press freedom. As a result of the analysis, it has been concluded that given their level of economic development, G7 countries are not standing where they should be in terms of press freedom.